AROUSA DIA A DIA

MESTRES

2011-09-29T04:06:00.000-07:00

Esta mesma semana un empregado de banca queixábase de que cada vez lles esixían maiores responsabilidades, elevábanllelos obxectivos e tiñan que facer máis horas de traballo. Vivía en unha tensión constante que o bloqueaba. Lonxe de render máis rendía menos. Na última hora de traballo era tal o cúmulo de operacións que tiña por rematar que cando se vía obrigado a atender a un cliente, facíao con desgana, con evidente desagrado. Cónstame que este empregado era un excelente profesional, pero o cansazo e a presión eran superiores a súa vontade.

A este empregado dábanlle envexa os profesores, que tendo dous ou tres meses de vacacións e un posto de traballo asegurado de por vida, andaban manifestándose porque lles poñían unhas horas máis de traballo.

“Todo é unha cuestión de perspectiva. Depende desde onde o vexas e tamén como queiras velo”.

Durante corenta anos exercín no ensino e sei que os profesores non están a pedir menos horas de traballo porque sexan uns nugalláns, que pretenden vivir sen dar pancada. Por a experiencia que me tocou vivir podo garantir que na profesión hai de todo; pero que a inmensa maioría son profesionais moi preocupados e concienciados co seu transcendental cometido. Queren un horario que lles permita desempeñar con garantías a enorme responsabilidade de amolecer e moldear as corras que formarán o cesto do futuro do país.

Non é o mesmo impartir unha clase cando chagas fresco e con ilusión á primeira hora que cando xa levas a tensión e o cansazo de catro horas lidando con vintetantos alumnos. A calidade da exposición e inferior, que se traduce en unha inferior calidade do ensino. Tampouco e o mesmo preparar dúas clases que preparar catro.

Non e preciso incidir en que cantas máis horas imparta un profesor, menor é o seu rendemento.

O que pretende a administración non é optimizar o rendemento. Pretende aforrar uns miles de euros para destinalos ó ensino privado.

Pero como iso non se pode defender, ménteselle ó pobo e enfróntanse a dous colectivos que teñen que estar unidos para lograr un único obxectivo: unha cooperación entre pais e mestres, complemento indispensable na formación do individuo.

Unha escola pública conflitiva, mingua en calidade e constitúe un cheque de viaxe para a privada.

Pero a escola privada non está ó alcance de todas as faldriqueiras.

Este escenario condúcenos a dous tipos de escolas, unha para ricos e outra para pobres, de modo que os fillos dos acomodados, á marxe da súa capacidade intelectual, terán unha formación en centros de elite que os capacite para dirixentes e os fillos dos simples traballadores que estuden en unha escola pública devalada acabarán mendigando un traballo mal remunerado.

A confrontación entre Mestres e Pais e o principio da dexeneración do Ensino Publico.

A Administración que provoca estes invistes é reaccionaria e busca o mantemento dos privilexios dos chamados poderes fácticos.

Desde esta columna quero felicitar os país dos alumnos dos centros públicos da Arousa que souberon estar a altura das circunstancias na defensa da calidade do Ensino Público.

Ainda que o problema é de maior calado, tal como manifestei hai unhas semanas no blog “Atalaya de Arousa”http://vazquezsito.blogspot.com/2011/09/funcionarios-del-mundo-unios-la.html

NA ILLA. GRACIAS!

2011-08-15T05:46:00.000-07:00

Desde o momento no que lin a sinxela despedida do"Blog NA ILLA", embárgame un vacuo desasosego, semellante a cando esqueces algo que non acertas a saber; pero que intúes que é algo importante.

Son un habitual seguidor de este blog pioneiro, desde a súa aparición. Sempre me marabillou o traballo de este colectivo que foi capaz de implicar a moitos arousáns interesados nas peculiaridades que nos diferencian, na nosa particular historia, nas nosas singularidades léxicas, nos nosos imaxinativos alcumes, etc. Estas páxinas de aportes populares son o mellor tratado de etnografía, que se podía escribir sobre o noso pobo.

Tamén foi un informador imparcial dos aconteceres cotiáns da Arousa, que nos poñía ó día sobre os feitos culturais, sociais, deportivos e políticos.

NA ILLA, foi sen dúbida un revulsivo que enganchou a todos os mozos (e algúns non tan mozos) inquedos do noso pobo, para converterse co paso do tempo en un fenómeno social dentro da Arousa. Chegou a ser unha referencia obrigada de quen quixera seguir as noticias e o pulso da opinión, seguindo os seus comentarios.

Descoñezo as razóns polas que despois de cinco anos de traballo desinteresado pero ben valorado por os veciños este equipo pon punto e final a este blog de tanto éxito. É posible que non concordasen coa deriva que tomaron no último ano os comentarios, nos que anónimos integristas descerebrados utilizaron as páxinas de este medio para insultar, ameazar, mentir e descualificar, desvirtuando o merecido prestixio que se gañou co traballo de tantos anos, e supoño que tamén valorarían o dano que inflixían ó nivel sociocultural da nosa illa diante de nós mesmos e sobre todo diante dos lectores forasteiros.

En este último suposto animaría ó equipo a que proseguira, limitando os comentarios insultantes e as informacións sen contrastar. Catro "cafres" non poden silenciar a intelixencia de un pobo!

Fosen as que foran as razóns, o traballo esta aí.

Gracias a Helena, gracias a Susi, gracias a Manuel e a todo o equipo de colaboradores e comentaristas que despertaron o interese polas nosas cousas dentro e fóra da Arousa.

Podedes sentirvos orgullosos. Este aporte fai historia.

"O CHIRINGUITO"

2011-08-09T13:22:00.000-07:00

• CONTRATACIÓN DA DEMOLICIÓN DAS OBRAS DE INSTALACIÓN DUNHA CASA PREFABRICADA E ROULOTTE, CONSTRUCIÓN DE ASEO E PORCHE, PLACA DE FORMIGÓN, SÓTO E CERRE DE PARCELA NO LUGAR DE CON CERRADO, TERMO MUNICIPAL DA ILLA DE AROUSA

Prantas invasoras na praia de Lavanqueira

No mes de Abril publicouse na páxina da Axencia de Legalidade Urbanística a contratación da demolición de un "Chiringuito" nas inmediacións da praia de Lavanqueira.
E a primeira actuación na Arousa de este novo órgano administrativo.

Esta pasada semana executouse o derribo da construción ilegal.

Era hora de que se comezase a poñer orde nas edificacións que proliferaron nos últimos anos en algunhas zonas reservadas.

Só quero poñer un reparo a esta actuación, que non se dediquen a pisar as formigas unicamente, pois hai animais que, como as moscas, voan máis alto e molestan máis.

Esperemos que este "chiringuito", vaia máis alá de ser de novo a popular canción do verán.

“O MARITA” de JOSÉ MARÍA

2011-07-27T11:09:00.000-07:00

Hai corenta e tantos anos, cando cheguei a Arousa, paraba na pensión da “Siña Pepa a Xila” ó carón da farmacia de Dª. Santa Marra, fronte o tombo do Cantiño. Todas as madrugadas as oito menos un minuto, invariablemente, despertaba expectante até escoitar o bruído da brúa do vapor de Vilagarcía, “O Marita”, que mesmo semellaba que soaba debaixo da cama. Antes de acabar o ruído xa roncaba. Eran uns segundos que o vapor lle roubaba o meu sono.

Un día non saíu “O Marita”, non me lembro da causa, pero lembrareime sempre de que acordei e o pouco tempo invadiume unha sensación rara de que algo me faltaba, de un desasosego baleiro que non me permitiu pegar no sono. Erguinme nervioso coma un drogadicto ó que lle faltase a dose de droga.

O Marita xa é historia.

Os xubilados teñen que encher o tempo entreténdose en facer algo: paseos, partidas, cafés, cervexas, chiquitas, misas, novenas, ler, bailes, pescar, cultivar a horta, recados, viaxes...Pero hai quen aproveita parte de ese tempo para facer algo creativo.

A semana pasada, encontreime na porta do Museo da Conserva con José María González, o fontaneiro, que viña de doar ó museo unha maqueta moi precisa do Marita.

É unha riqueza que os vellos fagamos algo por recuperar o noso pasado. Non todos temos a maña de José María para facer unhas marabillosas maquetas, pero hai moita xente que sabe facer apeiros de artes desaparecidas, que sería unha pena que se perderan. Tamén se poden facer debuxos ou escribir sobre outras épocas. Pode ser unha forma divertida de pasar o tempo e de paso enriquecer o noso legado histórico.

Agradézolle a José María, no meu nome e no de todos aqueles que nos sentimos orgullosos do pasado da Arousa ese aporte, que espero que non sexa o último.

Para a próxima falaremos do Museo da Conserva.

CONCELLO DE AROUSA, XA.

2011-07-07T12:00:00.000-07:00

Cada vez son menos os veciños dunha banda ou da outra da ría que se refiren a nós como da Arousa. Somos da Illa.
De que illa?.
Para os de Bueu os da Illa son os de Ons, para os de Cádiz os de San Fernado, para os de Carril eran os de Cortegada (antes de regalarlla á Coroa).
Desde a Malveira ate Groenlandia todas as illas ademáis de selo teñen un nome, que é o seu propio.
Isto preocúpame. Pero preocúpame máis cando somos nos mesmos, os veciños da Arousa os que collemos o todo pola parte e referímonos o noso territorio como a Illa.
"Son da Illa"
"Xa hai tempo que non te vexo pola Illa".
Estas ou outras frases parecidas son normais na mocidade e cada vez máis habituais nos maiores.
En pouco tempo Arousa pasará a ser un adorno da ILLA, que será o nome que se impoña.
Xa teño escrito en varias ocasións sobre o tema (A ILLA QUE PERDEU O NOME e CONCELLO DE AROUSA). Hoxe quería ir un paso máis alá.
Por iso promovo a solicitude ó Alcalde de un Pleno para que o concello pase a denominarse oficialmente Concello de AROUSA.
Si estás de acordo cubre a solicitude que figura na cabeceira de esta páxina e envíaa a esta dirección de correo alcaldia@ailladearousa.es

Gracias.
Entre todos podemos.

TRAIDOR!

2011-06-11T14:14:00.000-07:00

Quen é un traidor?.

Traidor é aquela persoa que vende ós seus, ós seus principios, ou conculca as súas propias ideas (traidor a si mesmo).

Falando de política:

Quen son os seus?

Son os seus compañeiros de partido, son os seus votantes manifestos (non os anónimos).

Cales son os seus principios, as súas ideas?

Son as do seu ideario político, é dicir, as do seu partido, polas que se presenta e defende.

Se alguén na Arousa votou o B.N.G., coa idea de mudar un alcalde socialista por un popular, foi porque quixo enganarse a si mesmo, pois tiña a posibilidade de votar directamente ó candidato do P.P. Si se dese ese improbable caso, non ten dereito a chamarlle traidor a ninguén. En todo caso debe facer un acto de contrición (se é de dereitas) ou de autocrítica (se é de esquerdas) e empezar por chamarse a si mesmo inocente, parvo ou idiota, axeitando o adxectivo ó grao de rabia que o corroia.

Sería un traidor ás súas ideas e os seus votantes se permitise que un partido conservador (por moderado que pareza ser o candidato) gobernase o seu pobo, que na súa maioría votou progresista.

Inda que rexeitaría igualmente a quen llo chamase.

REPÍTESE O CONTO: Carapuchiña Vermella, salvada polo leñador.

2011-06-11T14:02:00.000-07:00

Hai contos vellos, que nunca morren e está ben de cando en vez , recordalos.

Carapuchiña Vermella era e segue sendo, pois as personaxes dos contos non medran, unha meniña inocente, crédula e obediente, que facía con ilusión e cariño os recados que lle encomendaba súa nai.

A súa aboa é unha muller rara que dorme con cofia e mora soia no medio e medio de un perigoso bosque.

Alá se dirixía, unha vez máis, Carapuchiña Vermella cantando, collendo flores ou perseguindo bolboretas da abraiante foresta; no brazo un cestiño con un ramo de rosquillas de Santa Rita que lle encargou súa nai levar á aboa.

Súa nai é unha boa muller, pero tamén inocente e insensata. Nunca vai aprender que no bosque acóchanse moitos riscos para os nenos.

O maior dos perigos represéntao o lobo.

O lobo é o lobo, o malo de todos os contos. O seu instinto natural lévao a matar e devorar.

O leñador é un home do lugar, que coñece o medio no que traballa. Cando o lobo ataca, sabe que ten que salvar a meniña, aínda que teña que matar ó lobo.

Xa van tres veces nas que o leñador salva a Carapuchiña Vermella.

Sabendo que a nai é unha boa muller e el é un home traballador e sensato, ven podían compartir o mesmo teito e así Carapuchiña cando tivese que ir a casa da aboa non correría riscos no bosque, pois o leñador, protexeríaa do “malvado lobo”.

FONDOS MARIÑOS DA AROUSA (JUAN RAMÓN E RODRIGO LOJO)

2011-05-30T03:13:00.000-07:00

Hai uns dous anos encontreime con Juan Ramón Lojo, no xardín de diante da Igrexa parroquial de Vilagarcía.

Viña de revelar unhas fotografías de uns fondos mariños de sorprendente beleza e de unha difícil realización técnica. Rutilantes formas de intensas cores, que me lembraron outras fotos,que tiña visto, dos fondos dos mares tropicais.

-Vacacións no Caribe?

-Vacacións na Illa de Arousa.

-Non é posible.

-Fixémolas Rodrigo (o seu fillo) e máis eu entre o Faro e o Con de tres Pes.

-Estas fotos telas que mostrar. Tes que facer unha exposición con elas.

Cando quería presumir con algún forasteiro da beleza dos fondos que rodean á Arousa levábao ó Restaurante do Faro ó atardecer para que pasmasen coa paisaxe e coas fotografías que abusando da confianza me prestaban os propietarios (Juan Ramón ou Rodrigo).

Fun mestre do pai e máis do fillo; pero a J.R. téñolle unha especial querenza, non só pola súa curiosidade, sempre quixo vivir novas experiencias.

Ese nexo vai máis alá do razoable e entra no eido do emocional. Con Juan Ramón houben de tomar a decisión máis difícil da miña vida.

Estábamos de vacacións de fin de curso no Algarve (Sur de Portugal) e Juan Ramón (tería uns 14 anos) levaba uns días mal. Lévoo ó hospital e diagnostícanlle unha peritonite aguda. É cuestión de horas, hai que intervir inmediatamente. Era o ano 1976 e as comunicacións eran difíciles. Non logro falar cós seus pais. A operación non se pode demorar. No Algarve non había cirurxián, tería que desprazarse un de Lisboa. Dada a urxencia precisaba unha avioneta particular. Pasei por moitos momentos nos que houben de tomar decisións difíciles, pero ningunha tan perigosa como esta.

Que pasaría si as cousas se torceran?

Todo saíu ben.

Desde entón para min foi algo máis que un ex-alumno. El tenme demostrado que eu para el tamén son algo máis que un profesor.

O día 31 de maio remata a exposición que durante dous meses estivo aberta ó público no Multiusos da Arousa. Hei de dicir que as imaxes ó ser ampliadas perderon resolución, pero aínda así mostraban gran parte de esa beleza que xa coñecía. A montaxe, disposición de fotografías e citas é acertada e profunda en cuanto ós contidos, un canto á vida mariña, ós océanos, á natureza, á insoportable insignificancia da vida humana.

Si non a vistes déixate caer pola sala de exposicións do Multiusos.

Vas a gozar

Juan Ramón e Rodrigo, recibide a miña felicitación.

En esa exposición hai máis que fotografías, hai sentimentos, hai poesía, hai mensaxe...

Grazas polo momento tan grato que pasei.

CARCAMÁN, EMPRESARIO DE EXCELÊNCIA

2011-05-25T07:17:00.000-07:00

O fundador da petrolífera portuguesa Galp foi Manuel Cordo Boullosa, tamén era galego, nacido en Caritel (Pontecaldelas), magnate da vila emigrado a Lisboa, que comezou repartindo petróleo polas casas da cidade para converterse no home máis rico de Portugal e de recoñecido éxito no mundo dos negocios e das finanzas de toda Europa.

Hoxe vou falar de outro galego, un arousán, vinculado O País Irmão.

Era intelixente pero por encima de todo provocador.

Os trece anos tiña un corpachón, que impoñía.

Era meu alumno.

En unha ocasión, con motivo de unhas vacacións, mandeilles a todos os alumnos da clase facer en cartolina de cores os poliedros regulares (tetraedro, octaedro, dodecaedro, icosaedro) e tamén os irregulares (un par de prismas e un par de pirámides). A volta das vacacións entraron todos os compañeiros con unha caixiña de zapatos ou unha bolsa na man que portaba os traballos encomendados. Todos menos un. Sorprendentemente era un alumno que sempre facía os deberes.

-¿Esquecécheste de traer os traballos?- Pregunteille, dándolle a opción de desculparse.

Lanzoume un reto:

-Non, é que non os fixen.

-¿Pódese saber por que non os fixeches?.-Requirín deixándolle unha porta aberta a unha desculpa.

Non quixo aproveitar a ocasión ou considerou a miña precaución como debilidade, e votoume un pulso:

-Porque non quixen.

Estaba en esa idade tan difícil da adolescencia, na que necesitan reafirmarse, pero como profesor non podía permitirlle que minase a miña autoridade diante do resto da clase.

-¡Séntate!...E esta tarde non intentes entrar en esta aula sen os deberes.

Cando recapacitei, considerei que era imposible que os puidera ter feitos para a tarde. Eran oito pezas e algunha de elas de difícil execución.

Xa estaba dito agora tiña que manter a ameaza.

De aquela (estou falando de principios dos anos setenta) formábase unha ringleira antes de entrar. Cando soou o timbre ás tres da tarde o primeiro da fila era el. Non levaba nada nas mans, pero estaba tranquilo, case desafíante.

Entraba cada profesor seguido dos seus alumnos e parábase no marco da porta onde recibía o saúdo de cada un.

-"Buenastardescomostausté..."

- Ponte aquí de pé a miña beira.- díxenlle mentres se foron acomodando os demais compañeiros. -¡Sentádevos!.- autoricei ós expectantes compañeiros, como era habitual.

-José Manuel Cores Otero. Que lle dixen eu esta mañá?...

-Que tiña que traer os poliedros ou que non viñese a escola-. Díxome con toda a súa cara lavada.

-Pois ti mesmo, colle o bolso que tés no pupitre e vaite.

-¿Por que teño que irme?

-Porque non podemos mandar todos e aquí fai-se o que eu diga.

Baixou a cabeza, meteu unha man no bolso do pantalón e rosmou.

-É unha inxustiza.

-Que é unha inxustiza?-requirinlle.

-Que me bote sen preguntarme por o traballo.

Desconcertado, díxenlle:

-Que che preguntei, logo?

-Preguntoume que me dixo esta mañá.

-E pódesme dicir que diferencia hai.

Non replicou, sacou do bolso do pantalón, na cunca da man, todos os poliedros, feitos en cartolina, perfectos, de un tamaño mínimo, coas arestas de un centímetro. Analicei un por un cada poliedro e non deixaba de admirarme que con aquelas mans tan grandes, con aqueles dedos gordos, fose capaz de facer un traballo tan perfecto e en tan pouco tempo.

Era un dos mellores alumnos da clase.

Pero foi preciso que fixese esa demostración para que descubrise ese diamante que tiña entre os meus alumnos.

Desde entón colaborou comigo en moitos proxectos como a creación do Club Xuvenil Scorpio 73, na fundación da Asociación Cultural Dorna, no sindicato de Comisións Mariñeiras, e no Concello de Vilanova con 22 anos era meu primeiro tenente de alcalde.

Seus pais tiñan bateas de mexillón (seu aboo materno foi un dos primeiros en poñer "artefactos" na ría de Arousa e o primeiro da Illa de Arousa), pero José Manuel herdeiro de unha dinastía pioneira, rachou coa tradición, vendeu as bateas e montou un negocio que o levou a Portugal.

De ser un negocio familiar, pasou a ser unha das empresas "leader" de Portugal e no ano pasado conseguiu entrar no selecto grupo de "Empresas de Excelência".

José Manuel Cores, non é Amancio Ortega, pero en moitas cousas ten algo de parecido, como é a súa discreción como empresario. Todas as empresas de Excelência mostran ós seus dirixentes engravatados nas páxinas das súas webs ou en actos promocionais. A Cores non é posible encontralo en toda a rede, nin con garabata nin sen ela.

Non tiña escrito sobre José Manuel Cores, por a estreita, aínda que a veces convulsa, relación que nos une. Pero teño a certeza de que así como eu me sinto orgulloso dos seus éxitos non só como amigo, tamén como veciño da Arousa, considero que hai moitos arousáns que se sentirán igualmente orgullosos de que un dos seus reciba o recoñecemento de maior prestixio empresarial do "País Irmâo".

Parabéns.

RESACA

2011-05-23T01:14:00.001-07:00

Datos de las 22:27 del 22 de Mayo de 2011 Escrutado 100% Concejales a elegir en 2011: 11 Concejales elegidos en 2007: 11
		2011
Total votantes		3425			83,50%
Abstención		677			16,50%
Votos nulos		61			1,78%
Votos en blanco		37			1,10%
Distribución de concejales Concejales a elegir: 11
	Candidaturas		Votos			Concejales
	PP		1573	46,76%		5
	PSdG-PSOE		1321	39,27%		5
	BNG		433	12,87%		1
© Ministerio del Interior - Subsecretaría Dirección General de Política Interior - 2011

O mal sabor de boca do despertar do día seguinte a unha festa, tamén se coñece como resaca.

Hoxe, o día despois das eleccións municipais todos os participantes da festa gañaron, pero todos se erguen co corpo molido.

O PP a piques de alcanzar a maioría absoluta non o logrou e aínda que estará moi satisfeito polos resultados, sabe que lle vai ser imposible gobernar, pois o BNG está obrigado a pactar co PSOE,

para conseguir o apoio dos socialistas en outras alcaldías onde os precisan.

O PSOE baixa por primeira vez, na Arousa do 40%, son os peores resultados da democracia para este partido; pero pode manter a Alcaldía.

O BNG consegue uns resultados similares ós do 2.007; pero agora ten a chave do goberno da illa nas mans. Posiblemente a Carlos, que non ten moita química co actual alcalde lle pida o corpo a abstención para que poida gobernar o PP, pero o partido vaille a esixir que cumpra cos pactos.

Velaí que todos teñan algo porque alegrarse pero sen lograr disipar a amargura das enxivas.

Facendo unha análise a primeira vista dos resultados, temos que preguntarnos porque un alcalde que fixo unha máis que aceptable xestión (en contadas ocasións un alcalde consegue cumprir integramente o seu programa), perde tanto apoio popular. As razóns son varias e non poden xustificarse unicamente polo efecto da marea azul. Aquí o paro é relativamente baixo (8% o máis baixo da comarca) e as medidas que afectan negativamente tanto ós mexilloeiros como ás mariscadoras foron tomadas polo goberno autonómico, é dicir, polo PP.

As razóns foron outras:

Empezarei dicindo que nos concellos pequenos os alcaldes quéimanse por pequenas cousas, como unha descortesía, unha multa “inxusta”, un agravio comparativo, un traballo “que lle deron a outro que era máis amigo”, un “solar” no que non podo edificar, etc., feitos, que no caso da Arousa lévanse a nivel familiar. Esta foi unha das razóns da abstención ou do cambio do sentido do voto de moitos votantes socialistas.

Algúns alcaldes de pequenas vilas que conseguen reiteradas maiorías (Catoira-PSOE ou Vilanova-PP) levan unha política de estar nos pequenos detalles, cerca dos veciños, atentos ás necesidades e felicitando ou dando o pésame cando corresponde, con ramo de flores incluído.

Ese distanciamento de Manel co pobo tamén lle pasou factura, pois podía amortizar os efectos dos magoados ou resentidos.

En canto o PP, hai que salientar que levando unha candidatura débil, soubo vender a moderación e a cara de boa persoa de Juan José para conseguir os mellores resultados da súa historia.

REFLEXIONANDO

2011-05-21T06:53:00.000-07:00

Hoxe é día de reflexión.

Hai quen o dedica a outros menestreis igualmente transcendentais como facer footing ou xantar cos amigos e hai quen se pasa todo a xornada desfollando a margarida.

Tamén os hai que xa levan tempo meditando.
Poño por exemplo aquel veciño de Bueu, que o mércores pasado estaba no dilema de a quen votar. Tiña a carteira ó lado, porque esas decisións tómanse moitas veces, ollando para a carteira.
En un descoido veu unha gaivota e rouboulle a carteira.

O atinado cidadán denunciou o caso á policía, que logrou recuperar a carteira, pero non puido apañar á gaivota.
Son moi parecidas e encóbrense entre elas.

Foi un aviso da providencia.
http://www.farodevigo.es/portada-o-morrazo/2011/05/20/vecin

MARCOS NINE DE NOVO MESTRE MATEO.

2011-04-24T08:35:00.000-07:00

Teño entendido que o piso de Marcos non é moi grande.

Tamén é certo que as estatuiñas do premio de audiovisuais, Mestre Mateo, non son moi grandes, pero aínda así, vai ter que prescindir da cafeteira para poder exhibir todos os premios que está a recibir polas súas creacións.

Xa non é unha noticia que lle concedan o Mestre Mateo a Marcos Nine, a noticia sería que non llo concederan.

Nos últimos anos non deixou de subir ó estrado, en ningún dos certames.

En esta ocasión co documental "Radiografía de un autor de
tebeos", tráenos a pantalla como se sente o autor de BD, David Rubín, no momento en que a súa vida está a ser gravada para un documental.

A realización baseada na simbiose entre o audiovisual e o comic, a través da visión creadora,e rachadora do autor provoca as emocións de David Rubín,que acaba denudándose diante dos seus personaxes.

Unha vez máis, parabéns para Marcos, que ano tras ano, traballo tras traballo, nos enche de pracer ós que gustamos dos documentais e a todos os arousáns que compartimos os seus éxitos.

"OVERBOOKING" DE INAUGURACIÓNS

2011-03-25T11:05:00.000-07:00

A medida que se vai achegando a data na que por proximidade das eleccións entra a prohibición de inauguracións de obras públicas por os políticos, esta actividade entra en efervescencia, os políticos multiplícanse para estar en un día en tres ou catro lugares a vez e ler as "chuletas" que lle teñen preparadas tratando de non confundilas. Semellan ter o don da ubicuidade.

Os xornais non teñen espazo para cubrir tanta demanda informativa, así que os que viaxan en clase turística figuran en lista de espera pois nas aeroliñas da información hai "overbooking" e so hai sitio para os que pagan billete de primeira clase.

Todo é inaugurable:

Esta mesma mañá o Presidente da "Generalitat" Valenciana e o seu correlixionario, o presidente da Deputación Provincial de Castellón inauguraron un aeroporto, que non ten licencia de voos, e dicir que de momento non vai a ter uso en varios meses, ou cando menos o uso para o que se destinaron máis de 150 millóns de euros. A xustificación douna o presidente da Deputación:

"...Algunos dicen que estamos locos por inaugurar un aeropuerto sin aviones. Este es un aeropuerto para personas, para Castellón, para que cualquier ciuadano que lo desee pueda visitar esta terminal o caminar por las pistas de aterrizaje..."

Na nosa Illa, na Arousa, acontece todo o contrario, temos unha estrada terminada (a tan necesaria do Chufre), e non se espera que ninguén veña a inaugurala, cando menos antes das eleccións, pois podían magoar sensibilidades que lles son proclives ós inauguradores. Velaí, que os cidadáns a utilicen para camiñar, sen que os molesten os ruídos dos coches.

Non hai mal que por ben non veña, nin mentira que cen anos dure.

A ILLA DE AROUSA, UN PERCORRIDO NO TEMPO.

2011-03-24T09:09:00.000-07:00

Se, como di o proverbio, unha imaxe vale máis que mil palabras, o álbum de fotografías presentado onte na lonxa do peixe de Arousa, literariamente non tería prezo.

En primeiro lugar hai que recoñecer que a calidade da edición é esmerada e que non se escatimaron medios para realzar este mérito.
En segundo lugar quería apuntar que se perdeu unha ocasión de ouro para facer unha breve historia das fotografías, convertendo o que é so un álbum en un libro formativo ou cando menos informativo.
Tamén se bota de menos que as fotos non seguisen ó menos unha cronoloxía, dentro da propia temática.

En outro orde de cousas quero resaltar a orixinalidade do lugar da presentación, pois para presentar un álbum de fotografías, coa pretensión de libro é cando menos chocante que se faga na lonxa do peixe. Tal como está hoxe a cultura e o marisco, se cadra pretendían dar máis aprecio á cultura. Na illa hai moitos lugares máis ligados ós libros que a lonxa; ainda que, tamén hai que recoñecer que posiblemente o lugar fose o indicado para ofrecer libros á pillota.

Agradecer á Deputación este libro que como arousáns nos estimula a autoestima, anque non vai a mudar as nosas perspectivas económicas ou culturais. Todas estas fotos proceden casi exclusivamente do fondo da Asociación Cultural Dorna.
E todo este investimento podía dar mellores froitos.

VITORIA GASTEIZ, UNHA CIDADE PARA VIVIR.

2011-03-16T10:18:00.000-07:00

Nenos xogando no casco antigo

No período de un mes tiven ocasión de volver a visitar dúas cidades moi distintas entre si, pero tamén con moitas semellanzas.
Había máis de vinte anos que non visitaba Sevilla.
Sevilla está preciosa, creceu con bo criterio e o centro humanizouse convertido en peonil.
Sevilla sempre foi, e non mudou, unha cidade que sabe vivir.

Había máis de vintecinco anos que non visitaba Vitoria, daquela era unha capital de provincia que acababa de converterse en capital de Euskadi. Era unha pequena cidade, con xente acolledora e familiar para ó visitante, pero con un centro histórico bastante deteriorado, un tráfico entullado nas congostras das rúas antigas que non daba vagar para ver a beleza de algúns dos seus monumentos. Un clima extremo, e un crecemento desordenado facilitado por algunhas industrias multinacionais que se estableceran na súa área, facían de Vitoria unha cidade desagradable. Podíamos dicir que era unha cidade para fuxir.
Agora sen deixar de ser a mesma, en canto ó trato da súa xente, transformouse en unha cidade onde todo está pensado para que te sintas como na túa casa. Vitoria é unha cidade para vivir.

Premio European Green Capital 2012

Vitoria acaba de conseguir en Estocolmo o premio "Nobel" das cidades comprometidas co medio ambiente o título Europeo Cidade Verde 2012 (European Green Capital).

Paseando estes días polas rúas do centro da capital alavesa, lembrábame continuamente da Arousa de hai trinta anos, cando podías ir a comprar o xornal ó "Cachopo" e lelo paseando polo medio da rúa ata chegar á casa sen máis perigo que o golpe de algún pelotazo rubricado por os rapaces que xogaban o fútbol no camiño.
No casco antigo de Vitoria as rúas son dos cidadáns, os nenos xogan, os maiores relaciónanse, mistúranse, beben, comen, discuten,cantan...viven. Tal como era antes a nosa Arousa.

Estamos nunhas datas de precampaña para as Eleccións Municipais e vexo que os nosos candidatos falan do pasado (para ben ou para mal, dependendo da cor) e cando falan do futuro prométennos obras que non entendemos en canto nos van a beneficiar na calidade da nosa vida.
Pediríalles que nos definiran o futuro, que nos dixeran, que nos debuxaran a Arousa que pretenden facer e cal é a súa proposta de camiño para chegar a esa Arousa soñada.

Centro Cívico de unha urbanización periférica

Vitoria mudou para ben por unhas políticas deseñadas desde o Concello, que perseguían unha cidade humanizada,unha cidade onde fose agradábel vivir, unha cidade onde houbo que facer traumáticas expropiacións e draconianas leis urbanísticas para conseguir que os edificios non rebasen as cinco alturas e as rúas sexan verdadeiros xardíns con paseos, carril bici, parques infantís cada cen metros, centros cívicos en cada urbanización,escolas, centros de atención, aparcamentos en todos os edificios e todo o que un veciño precise.
Para evitar a concentración de tráfico no centro idearon unha rede de autobuses urbanos que funcionan coma o metro das grandes cidades, con enlaces periféricos que permiten en dez minutos ir a calquera parte da cidade.

Parabéns para Vitoria e para os vitorianos, que sigan gozando de esa marabillosa cidade que lograron facer, para envexa de algúns, como é o meu caso, que me trae saudades de cando a Arousa era das persoas.

Unha rúa da moderna Vitoria

Tamén me agradaría convidar os candidatos á Alcaldía do Concello da Illa de Arousa, a que fagan as súas propostas pensando no que hai que facer para humanizar a vila e non só no que hai que facer para gañar as eleccións.

AS MIÑAS DISCULPAS A BENITO IGLESIAS.

2011-03-08T09:23:00.000-08:00

En unha entrada en este mesmo blog na data do 19 de outubro de 2.010, comentaba a singular reciclaxe que Benito Oubiña facía das bolsas de plástico converténdoas en obras de arte. Eu sempre o coñecín por Benito e non reparei que confundira o apelido. O seu verdadeiro apelido é Iglesias. A memoria en algunhas ocasións xóganos malas pasadas. En canto o interesado me fixo reparar no erro, decateime cal era o seu apelido.

Benito, prégoche que aceites as miñas máis sinceras desculpas.

Por outra banda anímote a seguir co proxecto, pois estou convencido que vas a ter éxito, anque vas a ter que loitar para conseguilo.

Aproveitando a ocasión, co teu permiso, voume a permitir colgar algunha das túas innovadoras propostas:

A MEDIA LUZ

2011-02-10T04:06:00.000-08:00

Y todo a media luz...

Que brujo es el amor

A media luz los besos

A media luz los dos

Y todo a media luz…,

Crepúsculo interior

Que suave terciopelo

La media luz de amor.

Foto Voz de Galicia

Así acaba o popular tango, que tan ben retrata á clase media acomodada nos felices anos vinte do século pasado das ribeiras do mar da Plata.
Esa media luz,de suave terciopelo, que incita ó amor,é unha luz austral, que se da no outro hemisferio.
No noso hemisferio, e nestes tempos que corren, as medias luces parece ser que se aproveitan máis para apuñalar polas costas,que para os arrumacos amorosos, anque non coñeza ningunha canción que de fe do que insinúo.

A Ponte da Illa, coma o tango, está a media luz.

Van alá case catro anos que a Xunta (no goberno do bipartito) aprobou unhas obras de mellora da Ponte. Un proxecto que mellorou as condicións de uso con paseos de bicicleta e peatonais e sobre todo as condicións estéticas, pois logrouse transformar unha obra pesada e triste en unha obra lixeira, aberta e nada chocante.

O actual goberno, obrigado a realizar estas melloras, foinas dilatando (penso eu, se cadra, erroneamente) para facer coincidir o fin coa campaña das eleccións locais previstas para o mes de maio, e vir o Conselleiro ou o Presidente co seu séquito a vendernos a herdanza que nos deixaron outros.

A ponte ten luz no occidente, que lle corresponde ó Concello de Arousa e está a escuras polo nacente, que lle corresponde o Concello de Vilanova, conforme dispuxo a Xunta nas estipulacións do trato da segregación.

O alcalde de Vilanova é un "populisto" en contra da opinión de algúns que o consideran un "popuparvo". Sosteño que é un político listo, porque foi capaz de gañar catro eleccións vendéndolle o pobo fume. En dezaseis anos de xestión non conseguiu facer un investimento semellante ó que se fixo no Concello nos difíciles anos oitenta. O Alcalde de Vilanova sabe que se gañan máis votos acudindo os enterros e festas, casamentos e bautizos e unha palmadiña no lombo dos paisanos,que pedichando polas consellerías e os ministerios. Tamén sabe que manter a vella confrontación entre Vilanova é a illa de Arousa, da votos (¡Que se fodan os da Illa!).

E agora, si se me permite un consello para o señor alcalde de Vilanova:
Estas dúas localidades cada vez están máis próximas non só pola construción da ponte, tamén o están por moitas outras relacións familiares e de amistade que a ponte xerou. Moitos vilanoveses aman a Arousa e disfrútana e outros añoran os seus logros.
Poida que esta vez o tiro lle saia pola culata.

Voz de Galicia

AROUSA, SINGULARIDADE.

2011-01-18T11:48:00.000-08:00

Porta con gateira

Cando collo nas mans o xornal "La Voz de Galicia" vou dereito ás páxinas de Arousa, e o primeiro que leo é o pequeno comentario,"Entre Líneas" que asina Xurxo Melchor. Esas reflexións que teñen algo de parábola e un belisco de metáfora son algo así como esas gateiras que tiñan as portas das casas de aldea, que permitían que por elas so entraran os gatos deixando ós cans ladrando fora e espantando ós ratos do interior.
Hoxe co,seu permiso, vou reproducir, un escrito sobre o recoñecemento que fai a Xunta sobre a singularidade da illa de Arousa:

Xa somos oficialmente singulares:

Que quer dicir na linguaxe da política o termo singular?

O dicionario di que singular é un adxectivo con varios significados:

Que non hai outro igual, que non ten comparación, que é moi pouco común ou habitual, que chama a atención... Todo moi lindo se ollamos desde o lado positivo.

Hai uns días que un coñecido referíndose a un parente con quen tiña des encontros e considerábao noxento e raro, para cualificalo empregou eufemisticamente o termo singular.

Non descubro nada se sosteño que unha mesma palabra pode servir para significar unha cousa ou a contraria. Depende do contexto.

E velaí a miña preocupación.

Que a Xunta chegase a descubrir esta singular pedra filosofal, non significa que nos vaia a cubrir de ouro.

Como o cualificativo non veña acompañado de verdadeiras medidas encamiñadas a manter unha singularidade positiva, este recoñecemento oficial non vale para nada.

Xa que conseguimos este recoñecemento, esixámoslle ás autoridades que o enchan de contidos.

No caso contrario, se cadra, pódese aproveitar para unha campaña promocional semellante a aquela tan costosa como pouco fructifera de Galicia calidade substituíndoa por

Arousa, singularidade.

UN BRINDIS POR UN MELLOR 2.011!

2011-01-01T10:29:00.000-08:00

Non hai sorte que non se acabe, nen mal que cen anos dure. Moitas familias e moitos pequenos comerciantes da Arousa levan dous anos pasandoo mal.

Esperemos que este novo ano rompa a "mala racha" e todo se vaia compoñendo.

Se non podemos facer nada por mellorar a economía, fagamos o que estea nas nosas mans por mellorar a Natureza.

Por un mundo máis limpo! (en todos os sentidos)

Feliz 2.011!

Empecemos pola nosa Illa.

"ANECDOTARIO DE LA CONSERVA"

2010-12-12T07:37:00.000-08:00

O pasado venres día 10 de decembro foi presentada no Museo da Conserva da Arousa o libro “Anecdotario de la Conserva”. Escrito por D. Juan Fernández Casal.

O Sr. Casal, como se lle coñece na Arousa foi durante a década dos cincuenta (1950-1960) Xefe de fábrica de Conservas Goday.

Ó acto de presentación acudiron moitas das mulleres traballadoras que aínda viven, achegados e curiosos, membros do goberno municipal e o director de Caixanova, entidade que xunto co Concello patrocinou a edición.

O Alcalde fixo a presentación do autor e dou lectura a unhas palabras que se recollen no prólogo do libro, na que se valora positivamente este aporte como complemento a historia do noso pobo. Tamén resaltou o valor paradigmático que representa a dureza da vida de aquela época para a xuventude de hoxe.

O autor do libro, con unha vitalidade sorprendente para un home de 87 anos fixo en un moi bo galego unha emotiva retrospectiva da época, moi sinxela e evocadora e unha xustificación das razóns polas que se inclinou por a lingua “castellana” a hora de redactar o libro.

Tiven ocasión de ler o texto meses antes da súa publicación. Un libro ben documentado, cheo de anécdotas, das condicións técnicas das conserveiras da época, de todo o mundo que xiraba arredor de esas altas chemineas, baseadas na excelente memoria do autor e de un traballo de investigación no que colaboraron as traballadoras e de maneira especial Juan Dios Chaves (Juan da Morena), testemuña fundamental da Arousa dos anos cincuenta.

Unha vez lido o libro considerei que o mesmo era un excelente paseo primaveral por o complicado mundo das conserveiras de mediados do século pasado.

Digo Paseo primaveral, pois o autor non afonda nas condicións persoais que se vivían dentro dos muros das fábricas, onde as mulleres eran maltratadas, asoballadas e sufrían continuos acosos e abusos e as condicións de traballo eran infrahumanas. Estes aspectos escabrosos son ignorados ou simplemente insinuados.

Antes de facer o presente comentario revisei o libro publicado e vin que se engadiran algúns capítulos e varias fotografías que non figuraban no orixinal ó que tiven acceso. Valen máis cen palabras de menos que unha de máis, téñolle oído dicir os vellos de antes. Este consello non o debía coñecer o Sr. Casal.

Estas novas fotos e estes comentarios sobraban, están fora de contexto e non fan máis que devalar unha obra digna, que con estes novos ingredientes parece buscar o agrado de determinadas persoas ou familias.

Polo demais agradecer ó Concello e a Caixanova a publicación de esta testemuña e o autor de este estupendo retrato de un tempo en que as fábricas cheiraban a saín e a humidade e que el fai que arrecendan a rosas e xasmín.

POR UN PRATO DE LENTELLAS

2010-11-16T10:50:00.000-08:00

Dí a Biblia (Génesis capítulo 25) que Xacob fillo de Isaac, neto de Abraám, comproulle os dereitos da primoxenitura a seu irmán Esaú por un prato de lentellas, aproveitándose da ocasión de que este último regresaba de unha batida de caza famento.

Os dereitos de primoxenitura significaban que ía herdar o título de sacerdote do pai e os dous terzos dos seus bens, ademais de outros privilexios.

Xacob é o Patriarca fundador do pobo israelita, os seus doce fillos dan orixe as doce tribos do pobo de Israel.

Cando de rapaz tiña que estudar as sagradas escrituras non comprendía esa avaricia de Xacob e as miñas simpatías eran para Esaú, aínda que nas ilustracións aparecese feo e peludo en contraposición coa beleza feminina con que debuxaban nos libros da historia sagrada ó seu irmán.

O que menos comprendía era que o propio deus dos xudeus (xehová) premiase con tantas bendicións a un aproveitado e miserable Xacob.

O PRECIO DE UNHA CONCIENCIA.

O pai téñame en moita estima e anque a decisión non lle correspondía a el considerou oportuno tomar consello comigo.

_” Levo máis de oito días sen poder pegar ollo. Ti sabes como penso e que non son un trocabandeiras. Pero... os fillos son os fillos...”

_”Ben que o digas. - contestei por dicir algo ó ver que se atascaba – Fillos criados traballos dobrados.”

Custábame créelo pois todos os seus fillos eran moi sensatos comprometidos e intelixentes pero pensei para min que Melito, o fillo máis novo, que había dous anos que acabara a carreira e non encontraba traballo o engatasen na mafia da droga ou que mesmo caera no consumo de estupefacientes.

_”Os fillos doen e non sabes canto...Cando os ves camiño dos trinta sen traballo, sen posibilidades de formar unha familia éntrache unha angustia, unha pena que te afunde que che pesa coma unha pedra no peito...”.

_”Desafógate, que non vai ser por iso polo que leves unha semana sen durmir. Cal é o problema?

_” A muller xa me dixo que te deixase tranquilo, que era cousa da familia, pero o Milito insistiu en que quería saber a túa opinión.”

Estaba falando con unha persoa de trato moi directo, por o que me chocaban tantos rodeos.

_”Cando mo contou eu opúxenme rotundamente -proseguiu- pero pouco a pouco fun amolecendo e agora son eu quen máis o anima. E que non quero que o día de mañá poida pensar que lle cortei as asas antes de empezar a voar.”

_”Non alcanzo a saber de que me falas. Pero sexa do que sexa, o teu fillo ten unha formación e unha experiencia da vida que non tiñamos nin ti nin eu os seus anos.”

_”Pero tiñamos traballo!. Ese é o problema, o traballo!... Ó rapaz ofrecéronlle un traballo na Deputación e non sabe que facer.”

_”Sen máis, coma quen che ofrece un café”- Díxenlle con certa sorpresa.

_” Viñeron pola casa para que fose nas listas das municipais e que si aceptaba lle daban un traballo. Non dan puntada sen fío.”

Diante do meu mutismo pediume opinión:

_”Ti que opinas?”.

_” Opino que diga o que diga vaise a resentir a nosa relación. Tiña razón a túa muller é un problema de familia.

O Milito era nacionalista, os pais eran socialistas e todos me tiñan en moita estima.

A crise tamén devala as consciencias.

O que menos comprendía era que o propio deus dos xudeus (xehová) premiase con tantas bendicións a un aproveitado e miserable Xacob.

Máis sobre deputacións en AROUSA A DEBATE http://arousadebate.blogspot.com/

CÁNDIDO PAZÓ E AS MEMORIAS DE UN NENO LABREGO

2010-11-08T09:05:00.000-08:00

Chegaron na motora das cinco da tarde, que como levaba ós mestres que vivían “fóra”, arribaba no Cabodeiro, para facilitárllelo regreso. Varios membros da Asociación cultural Dorna estabamos a súa espera con carriños de man para cargar os aparellos da obra de teatro que ía representar o grupo vigués que dirixía “Yayo”, fermento de tantas iniciativas culturais que se ían desenvolver na cidade da oliveira máis tarde, durante os anos oitenta. Entre os asombrados actores, que non daban crédito a tal recibimento, que os liberaba de transportar a equipaxe ás costas estaba un adolescente de cabelo louro e rizado, que eu asociei coa imaxe de Xoán o Evanxelista, posiblemente por a similitude que o seu xefe tiña coas imaxes que nos transmitiron da figura de Xesucristo.

Este mociño era o Cándido Pazó nos anos setenta e tantos. Era un rapaz que xa de aquela apuntaba maneiras de actor.

Nos trinta e cinco anos que van alá desde entón tiven ocasión de o ver representar novos papeis, asumindo e superando os riscos impostos pola complexidade das personaxes ás que lle daba vida na escena.

O sábado 30 de outubro non puiden asistir ó "MULTIUSOS" á presentación da versión dramatizada que el mesmo fixo da entrañable novela de Neira Vilas, “Memorias de un neno labrego”.

Puiden asistir o pasado venres a un pase matinal que fixo para os alumnos do instituto de Vilanova.

Hei de recoñecer que había moito tempo que non sentía esas sensacións que se entullan no peito e che fan revivir tempos imperfectos, coma os de un verbo, pero cheos de evocacións e tenruras, que che provocan un saluco contido e a muiñeira de unhas bágoas nos ollos.

A adaptación non desmerece en nada a novela.

A interpretación, chea de frescura e intuición, con un único protagonista que narra e interpreta de forma maxistral os diálogos, e un simple decorado con axeitados efectos de luz e son, logran unha posta en escena redonda.

Parabéns para Cándido e o seu equipo.

E GRACIAS. Gracias por facerme sentir o son da gaita nunha cidade de exilio.

4.999

2010-10-20T15:07:00.000-07:00

Non é o que parece. As aparencias enganan. É certo que 4.999 máis se semella ó prezo de unha promoción ou a un décimo de lotería que ó número que rexistra o Padrón de habitantes de Arousa segundo declaracións os medios de comunicación feitas polos voceiros do Partido Popular.

Cando pedíamos a chave para os 6.000 presos, sabíamos (pois xa existía o padrón municipal) que non eramos tantos “os presos”, pero como previsión e tendo en conta os incrementos na produción e na reprodución, pensabamos que para cando tivésemos ponte xa podíamos ter os seis mil habitantes.

Cando se fan cálculos hai que contar con todas as variables e en este caso non se contou que a luz eléctrica, ou mellor dito a falta de ela era un factor determinante no crecemento demográfico da nosa illa. Cando se producía un corte de máis de unha semana, nove meses despois o rexistro municipal pegaba un importante pulo. En este sentido foi un erro da comisión da luz xestionar un novo cabo submarino.

A calquera que saiba do que vai o asunto, sexa ou non sexa do Partido Popular tenlle que dar que desconfiar esta cifra. Como todo licenciado en aritméticas sabe: 4.999, son cinco mil menos un.

E si non somos cinco mil que?. Perdemos a honra?. Que diferencia hai entre cinco mil menos un e cinco mil e un?

O único que perdemos é diñeiro. Pois o Concello o ter máis de 5.000 habitantes pasaría de ser de terceira categoría a ser de segunda e como consecuencia recibiría da facenda do estado un maior aporte por cabeza.

Velaí que todos debéramos estar interesados en encontrar a ese habitante que nos falta.

O padrón municipal que se elabora nos concellos pasa a unha comisión provincial que o analiza e o depura. Cando o concello non está de acordo pode facer as alegacións que estime oportunas.

Estou convencido que o goberno municipal terá feitas estas xestións. De non ser así tería culpa o equipo de goberno e entendería que a oposición os criticase por neglixencia. Pero criticalos, como os critican, por non facer nada, paréceme unha intrusión na vida privada e unha incitación a procreación.

Mesmo esta crítica non é xusta, pois dos seis concelleiros do Partido Socialista, dous están xubilados, supoño que este estado tamén afecta a procreación, e dos catro restantes, dous foron pais en esta lexislatura. Están, pois, por encima da media, señores do PP. Deberan considerar que son humanos, que non son coellos.

¿Ou acaso saben algunha cousa que os demais ignoramos ?

¿Algún de estes concelleiros socialistas, non rexistrou ó seu fillo no noso Concello?

En este suposto caso, eu pediríalle a ese concelleiro que que abandone inmediatamente o barco.

Non se pode estar dicindo que se está loitando por un pobo cando se está defraudando.

Sres. do Partido Popular. Si é isto certo deben desenmascarar ó farsante e esixir a súa pronta dimisión.

No caso contrario é falar por falar.

BENITO IGLESIAS, O ARTISTA PLÁSTICO DO PLÁSTICO

2010-10-19T09:14:00.000-07:00

Co paso dos anos xa non encontras cousas que te chamen a atención por novidosas. Xa so te podes sorprender no eido das novas tecnoloxías.

O mes pasado cando entrei na casa do Concello de Arousa, esa sinxela, singular e funcional obra de Manolo Gallego, reparei en un mural que había exposto ó longo da parede da entrada á sala de sesións. Non podía pasar desapercibido, pois ó abrir a porta fíxome un chisco de luces cos reflexos producidos por o ar na súa ondeante superficie. O mural representaba unha dorna navegando con dous mariñeiros a bordo e un faro que os guiaba. Sopraba un ventiño do norte que fixo que as ondas se moveran e a dorna avanzase. Ó pecharse a porta e calmarse o mar puiden observar, que se trataba de un mural feito con bolsas do lixo de plástico.

Cando preguntei polo autor, e me dixeron que era obra de Benito Iglesias, non me fixo falta preguntar de que Benito Iglesias se trataba ( coñezo máis de un“Benito Iglesias”). Inmediatamente me foi a cabeza para Benito Iglesias o “da Chavola”. Pois sendo meu alumno xa me tiña demostrado a súa orixinal curiosidade.

Hai uns días tiven ocasión de falar con el e de interesarme pola súa vida e pola súa obra:

Benito reside en León e colabora na montaxe da escenografía de obras de teatro de varios grupos aficionados do barrio. Utiliza para o seu traballo material “non utilizable”, ou dificilmente reutilizable, especialmente bolsas de plástico.

O resultado é cando menos sorprendente, por tratarse de un material ó que el sabe sacarlle partido e ademais, xoga coas moitas posibilidades que este soporte ofrece.

Espero que a iniciativa vaia máis alá, que teña continuidade e que Benito sexa recoñecido como o artista plástico do plástico.

Un exemplo máis da creatividade e da orixinalidade da xente da Arousa.

Gracias, Benito.

Espero e desexo que a túa obra,esa maneira artística de reciclar, sexa valorada como se merece.

SUBEN AS AUGAS

2010-10-08T11:35:00.000-07:00

Dentro de uns anos, cando comecen a fundirse os témpanos dos Círculos Polares e os glaciares, o aspecto das praias e dos paseos marítimos de Arousa pode ser semellante ás fotografías que se mostran. Pero sen volver a devalar.

Peirao do Chufre

En esta ocasión xa me asegurei de que baixaba a marea antes de colgar estas fotos que foron obtidas esta mesma tarde, na que varios factores climatolóxicos, se puxeron de acordo para anegar as praias.

Así, que, como dicía o científico, primo de un "dirixente político", non hai que ter medo ó cambio climático.

Medo hai que terllo a quen tal cousa afirma.

Paseo do Cantiño

Paseo do Vao

Comeza a devalar.Os patiños volven o mar

O FERRO DE OURO

2010-10-03T07:34:00.000-07:00

O PUCHEIRO DE “FERRO” FUNDIDO.

O pucheiro é un recipiente fondo barrigudo de boca grande con paredes de barro groso, que se usa para cociñar e manter o calor do cociñado durante tempo.
Pucheiro tamén se lle chama a unha comida que se cociña en ese utensilio no que se cocen distintos víveres dos que poidas botar man en un momento de apuro (verzas, patacas, chourizo, touciño, garavanzos, unto, fabas, etc.)
Un pucheiro tamén servía de urna nas eleccións que se celebraron durante o século XIX e principios do XX, cando os dous partidos bendicidos pola coroa real (Conservadores e Liberais), se repartían o poder as costas do pobo.
De este “pucheiro” onde se cocía a política de aquela época ven a palabra “pucheirazo”. Que consistía en cambiar o pucheiro dos votos emitidos por outro previamente preparado escondido debaixo da mesa.
Tamén teño oído que nas fundicións de Alamparte, en Carril, ademais de potes se fundían pucheiros de ferro.

Son contadas as cidades que poidan presumir de ter un campión do mundo. E moito menos si se trata de pequenas vilas coma a de Arousa. O recoñecemento que se merece por parte dos seus veciños debe manifestarse de unha maneira pública na que se debe involucrar o Concello que nos representa a todos. Pois o noso campión, Ramón Ferro, é de todos.
Este título é o resultado do seu esforzo, da súa tenacidade, do seu saber; pero tamén do apoio de un pobo, que lle facilitou unhas instalacións, uns medios, que sen eles seríalle máis difícil ou se cadra imposible conseguir ser o as do canoísmo na categoría C-2.
Non debemos esquecer que o club de piragüismo foi fundado pola Confraría, sendo Patrón Maior Arturo Otero Iglesias, entón militante da UCD. As instalacións de que dispón xestionounas o Concello, sendo o que subscribe Alcalde, conculcando os seus propios principios é os establecidos pola Lei de Costas,que non permitía construír en fangueiras, por considerar os dirixentes do club que ese era o lugar axeitado. Os arquitectos irmáns Hermo foron os encargados do proxecto simulando a estrutura de unha fábrica de Conservas, para racionalizar o impacto ambiental. Desde entón son varias as institucións e particulares que o sosteñen economicamente. Entre elas, como non podía ser de outra maneira, de unha forma especial está o Concello.
É certo que o Concello perdeu a ocasión de brindarnos ó pobo de Arousa a alegría, a festa de recibir nas súas instalacións ó noso Campión. Sei que os concelleiros que os foron a recibir con ramos de flores, foron ignorados. (O Alcalde estaba de viaxe institucional)

O FERRO DE OURO

Ramón é de todos os arousáns (é non teño dúbida de que ese é o seu desexo). A súa vitoria non pode nin debe ser emborreada polo protagonismo de un partido político, e menos que teñamos que escoitar a alguén “de fora” dicirnos que foi a deputación do PP a única que remou en solitario para que lles colgasen as medallas a Ferro e a Graña.

Ese indigno acto partidista celebrado o luns no club de piragüismo, foi un pucheirazo coma os do século XIX, cambiándonos a un Ferro de todos, a un Ferro arousán, a un Ferro de Ouro, orgullo de este pobo, por un “ferrancho”, ferramenta electoral do Partido Popular.

PIRAGÜISMO: FERRO E GRAÑA CAMPIONS DO MUNDO DE MARATÓN

2010-09-27T10:41:00.000-07:00

Inda non hai quince días que me encontrei con Ramón Ferro e pregunteille si non se recuperara totalmente, pois víalle os ollos fundidos.
Contestoume que estaba ben, que estaba magro debido a que estaba forzando a posta a punto de cara o campionato do mundo de piragüismo que se celebrou este fin de semana en Banyoles.

Ramón Ferro e o pontevedrés Óscar Graña, gañaron o campionato do mundo da súa modalidade C-2.

Nada nos sorprende do mellor deportista da nosa Illa. Ferro e Graña xa conseguiran demostrar con tantos títulos que eran os mellores do mundo.
En Banyoles 2010, certificárono.

Unha vez máis temos que agradecer a Ramón o orgullo que nos brinda de sentirnos arousáns e o inestimable exemplo que á xuventude arousán lle transmite co seu calado e sufrido esforzo e coa humildade dos verdadeiros campións.

Vale máis un comportamento exemplar, que mil palabras de louvanzas.

Ramón, non o esquezas, es a bandeira dos mozos da Arousa.

Parabéns.

A DESMEMORIA DO SR. CARREÑO.

2010-09-21T10:36:00.000-07:00

O pasado día 16 de Septembro, apareceu publicado na sección de cartas ó director no xornal FARO DE VIGO un escrito asinado polo Ex conselleiro da COTOP, D. Angel Mario Carreño, no que se verten unhas declaracións que ademáis de inexactas, proxectan unha sombra sobre o civismo dos veciños da Arousa que protagonizamos a inauguración popularda ponte.
Enviei unha carta o director do referido xornal, que foi publicada,en parte, nas páxinas locais.
A constestación íntegra é a que se ofrece a continuación (vai en castelán, para que a poida entender o Sr. Carreño, que é asturiano):

Sr Director de Faro de Vigo.:
Ante las inexactitudes que según el Sr. Angel Mario Carreño, ex conselleiro de la COTOP, publica ese Diario en en atículo sobre el 25 aniversario del puente de Arousa, le agradecería que en las páginas de “cartas al Director,” me permitiese comentar algunas de sus opiniones, que sin ánimo de polemizar me gustaría matizar:

D. Angel Maria Carreño tiene razón; pero no la tiene toda y además la que tiene no es de la buena (que diría un portugués)
Me explico:
Es verdad que desde el momento en que le fue transferida la obra en la primavera de 1983, estas se llevaron a cabo a un buen ritmo, acabándose en poco más de dos años.
Pero también es cierto que el día 28 de octubre de 1982 (unos días antes de la colocación de la primera piedra), el señor conselleiro, reclamaba en Madrid el traspaso de competencias para destinar los 1.500 millones de pesetas de presupuesto de la obra a carreteras. “Antes las carreteras que el puente de Arousa” (Adjunto fotocopia de la noticia aparecida en Faro de Vigo con fecha 29 de setiembre de1982).
También es verdad, que el Ministro D. Luis Ortiz, no accedió a sus peticiones y que las transferencias las hizo el primer gobierno del PSOE, cuando ya era irreversible la revocación.
También es cierto que hubo dos inauguraciones. Una oficial, fría, diría casi como una comitiva fúnebre, por la mañana y otra popular, alegre, festiva por la tarde.
La Comisión da Ponte, que me honraba presidir, insistentemente intentó llegar a un acuerdo con la Xunta para hacer de la inauguración una verdadera fiesta popular, como lo había sido “A festa da Ponte” en 1979. Habíamos llegado a un pre-acuerdo con Susana Posse, encargada de los actos protocolarios de Presidencia de la Xunta. El presidente Fernández Albor y al matrimonio de mayor edad de Arousa cortarían la cinta y luego se haría una fiesta popular.

Dos días antes de la inauguración, la encargada de los actos nos llama, anunciándonos que la celebración se haría conforme al protocolo diseñado por la Xunta, es decir desdeñando la invitación de la Comisión y del pueblo.
La Comisión, en una asamblea, se lo comunicó a los vecinos, que acordaron hacer una inauguración popular, con una fiesta, como había empezado su gestión.
Nadie intentó boicotear el acto oficial, a pesar de la provocación que supuso el desprecio a la invitación popular.

Si el Sr. Carreño y el Sr. Fraga huyeron en barco, las demás autoridades regresaron por el puente sin sufrir ningún percance de lamentar. El miedo es libre y ellos sabrán por que lo han hecho.

En cuanto a los lamentables daños “causados al magnífico traje de seda estrenado para la ocasión por el presidente de Ferrovial, Rafael del Pino, regado con una botella de aguardiente” le diré lo siguiente:

Los marineros, pobres ignorantes, no saben de esas sutilezas, de la magnificencia de la seda natural. Todo lo más saben lo que es un sedal.

Segundo, el aguardiente no mancha y entre nosotros se utiliza para limpiar o desinfectar.
Y para terminar, lo más increíble es que un marinero desperdiciase una botella de aguardiente de semejante manera.
Sinceramente, Sr. Carreño: ¿No lo habrá soñado?
Atentamente:
Sito Vázquez
(Presidente de la Comisión y ex alcalde de Vilanova)

UN BRINDIS, NO 25 ANIVERSARIO.

2010-09-13T04:32:00.000-07:00

O canón número 3
Non hai moito, Manolo Abuín, contoume esta historia real, que lle aconteceu a un carpinteiro amigo seu e que vou resumir:
Pedro Rubio era un andaluz, de Motril, que loitou na Guerra Civil no bando republicano. Perdida a guerra andou a tombos polo mundo ata que por fin recalou en Venezuela, onde casou e sentou raíces. Como outros moitos republicanos, fixo a promesa de non volver a España ata que morrese o ditador.
A pouco de morrer Franco, veu a España, concretamente a Galicia, pois estaba casado con unha galega, Francisca, inmigrante, nacida no Porriño.
Un mércores, con outros parentes da muller, decidiron ir a Portugal, á feira de Valença co pretexto de comprar unhas toallas.
Pedro non tiña o pasaporte arranxado, faltáballe un visado, para pasar a fronteira, e os “gardiñas da alfándega” non lle permitiron a entrada. Non lle valeron os pregos nin os sutiis intentos de suborno, tan habitual na policía venezolana.
A familia acordou regresar a casa; pero Pedro, que non coñecía a vila de Tui, convenceunos do contrario e decidiu pasar o tempo recorrendo a cidade.
Cansado do paseo entrou nunha taberna a tomar unha cervexa. A taberna estaba atendida por un home da súa idade, uns sesenta e pico. Como non había máis clientes e o andaluz era de verba fácil, pronto iniciaron unha conversa:
Contoulle as trabas que lle puxeran na fronteira, que non tiña pasaporte español, pois loitara no bando republicano, que tivo que exiliarse e que agora tiña nacionalidade venezolana... Para seguir ca conversa preguntoulle ó taberneiro, si lle pasaba algo, pois víao triste.
O galego laiouse da dureza da vida que lle tocou.
-Estibe na Guerra.
-Yo también.
-Pero eu loitei no bando republicano.
-Yo también.
.Xa! Pero eu servín na Marina
-Yo también.

-Paseinas putas no destructor José Luis Diez.
-Yo también.
Pedro Rubio ó ver que o galego comezaba a a desconfiar de tantas coincidencias, preguntoulle: -¿Que hacías en el José Luis Diez?
-Cargaba o cañón número 3.
-Yo era el que disparaba... Es decir que tú eres Piñeiro.
-Son Manuel Piñeiro e ti es Pedro...Pedro Rubio.
O andaluz entrou a detrás do mostrador e pegoulle un abrazo ó sorprendido Manuel Piñeiro.
Sen mediar palabra, Manuel subiu a súa vivenda que estaba encima do bar e baixou con unha fotografía envolvida en un papel roxeado de xornal: alí estaban os dous Manuel cargando e Pedro disparando o canón número 3.
Hai coincidencias inexplicables que parecen de fábula. Pero habelas haias.　

O DESTINO PAREU UNHA PONTE.
Cando a bolboreta moveu as asas, provocou un furacán no outro cabo do mundo.
A principios da década dos cincuenta, creouse na Arousa unha comisión de iniciativas co cometido de conseguir facer realidade os tres “pilares” que colocaran a illa nunha situación de igualdade de cara a un futuro semellante ó das outras vilas da ría:

A luz eléctrica, o teléfono e a ponte eran a xuízo de esta comisión, os alicerces do progreso arousán.
A comisión estaba formada polas chamadas “forzas vivas” composta por fabricantes (conserveiros), armadores, comerciantes, falanxistas e outros que gañaron diñeiro e prestixio social con actividades pouco recomendables.
A principio dos cincuenta esta comisión logrou que o daquela subsecretario do ministerio de obras públicas, Rivero de Aguilar, ligado á burguesía da comarca, visitase a Arousa e desde o balcón do café Moderno prometese ó entusiasmado pobo da illa a construción de unha “carretera-puente”, que uniría en matrimonio a San Xulián de Arousa con San Miguel de Deiro.
O subsecretario encargou en xaneiro de 1952 a redacción de un proxecto á xefatura provincial de obras públicas. No mes de decembro o proxecto estaba terminado.
O proxecto contemplaba básicamente un recheo do Terrón ó Bao, en terraplén e mampostería, con unha ponte de cinco ollos de 35 metros de van na parte central. O orzamento estimado era de 27.000.000.- de ptas. da época.
Visto desde unha perspectiva actual o proxecto era inviable, pois cortaba a navegación e ocasionaría graves alteracións na ría,coa mudanzas das correntes.

O pouco tempo foi cesado o subsecretario, e a obra ficou sen valedor. O proxecto foi amarelando co po nos estantes de algún despacho da administración de obras públicas.

Nos anos sesenta unha emisora de radio “La voz de Arosa”, resucita o tema e inicia unha serie de emisións, onde se relataban traxedias reais con perdas de vidas humanas, na procura de apoios para retomar o esquecido proxecto da “carretera-puente”, a illa de Arousa.
O programa despertou un enorme interese na comarca. Foron tantos os apoios populares e institucionais que conseguiu a emisora (todas as confrarías de pescadores de Galicia, cámaras de comercio, sindicato vertical, asociacións de todo tipo, outras entidades como concellos e deputación de Pontevedra, e personaxes da cultura) que con todos eles elaborouse un voluminoso dossier que foi entregado ó gobernador civil da provincia.
A administración denegou a petición co pretexto do seu elevado coste.
En esta época xa se desintegrara a comisión por discrepancias entre os membros tras a fuxida do presidente perseguido por a xustiza. Inda que varios dos antigos membros participaron como convidados en algún dos programas da radio. Entón pasaron a chamarse membros da Comisión Pro Puente de la Isla de Arosa.

Nos anos setenta, na Arousa prodúcese un estoupido popular. Unha xeración de mozos que acceden a universidade e outra de mestres mozos e outros profesionais como médicos, oficinistas, mariñeiros instruídos e algúns vellos socialistas unidos todos pola argamasa do antifascismo van facer de illa un pobo estruturado democraticamente e reivindicativo.
Créanse dúas asociacións xuvenís, unha asociación de pais de alumnos, unha asociación de veciños, unha asociación cultural (Dorna), un cine club, un sindicato do mar (Comisións Mariñeiras) unha asociación de produtores de mexillón e penétrase nas entidades franquistas (O Pósito).
A illa de Arousa é sen dúbida o pobo da ría mellor preparado para afrontar as mudanzas que nos trae a transición da ditadura a democracia.
A medida que estas organizacións ían conseguindo os seus propósito, aumentaba a autoestima dos arousáns. Os veciños da illa estaban orgullosos do seu pobo.
Toda esta xente foi a que promoveu a candidatura independente (AMDG) ó concello de Vilanova nas primeiras eleccións democráticas, que conseguiría sentar a un dos seus na cadeira da alcaldía.
O programa presentado ós veciños resumíase en tres liñas:
Comezar os trámites para a segregación da Arousa do concello de Vilanova.
Comisión para a ponte. (Comisión da ponte)
Comisión para un novo cabo submarino para evitar os frecuentes cortes de enerxía eléctrica.
Democratizar todas as institucións e apoialas no que demandaran.

En xuño de 1977, prodúcense as eleccións para a formación das Cortes Constituíntes que gaña a UCD.

Dous deputados de este partido pola provincia de Pontevedra, José Antonio Gago Lorenzo e Jesús Sancho Rof, fan unha interpelación o Presidente do Congreso dos Deputados, para que lla traslade ó goberno e en concreto ó ministro de Obras Públicas.

Na interpelación interésanse polo vello proxecto esquecido de “carretera-puente”. Fan un excelente traballo de documentación e dramatizan sobre as penurias que pasamos os arousáns por a carencia de comunicación coa península.
A conclusión final di textualmente:
“La población de la isla, hasta hoy abandonada a su suerte, exige que de manera urgente se dicten las disposiciones necesarias para que se lleve a cabo inmediatamente la ejecución de la carretera-puente. La proyección económico-social, que esta obra representaría, es de una dimensión tal, que nos atreveríamos a calificar de extraordinaria, y su costo sería mínimo si lo comparamos con los beneficios que a todo un pueblo reportaría”.
O deputado Gago Lorenzo fixo campaña prometendo que traería a ponte. Pero o ministerio contestoulle negativamente, aínda que eran conscientes da necesidade e que encargaría a redacción de un estudio informativo.
O certo é que para as eleccións municipais a única candidatura que prometeu loitar pola consecución dunha ponte foi a candidatura da Arousa ( AMDG). Ademais, estou convencido, de que todos descoñecían este documento publicado en abril de 1978 no diario das Cortes.

O ano 1979, vai ser esencial, na consecución da ponte:
Tras gañar as eleccións do 3 de abril, o Alcalde crea a Comisión da ponte. Na constitución das subcomisións que se forman hai un especial coidado en colocar en postos de responsabilidade a persoas con capacidade de xestión demostrada, procurando abranguer todas as sensibilidades sociais e políticas.
Esta comisión ten o obxectivo de mover á opinión pública en prol da necesidade da ponte, pero sabe que o eco ten que chegar a Madrid, que é onde se toman as decisións. Velaí que o maior esforzo se fixo en facerse presente nos medios da capital e xerar ó mesmo tempo unha corrente de simpatía no entorno máis próximo.
Tres días máis tarde de gañar as eleccións municipais, é dicir o 6 de abril, o Presidente do Goberno Adolfo Suárez, cesa o Ministro de Obras Joaquin Garrigues e nombra no seu lugar ó Deputado Jesús Sancho Rof.
En maio a Comisión da Ponte acorda facer unha festa popular e convidar a todas as autoridades locais, provinciais, autonómicas e nacionais.
Para lograr a súa asistencia desprégase o aparato de propaganda que ten unha moi favorable acollida nos medio locais. Pero había que chegar a capital do reino. Entramos en contacto con periodistas galegos con man nos xornais madrileños, que apoiaron con reportaxes e entrevistas a iniciativa.
Unha representación da comisión, acompañada por o Deputado Gago Lorenzo entrevistase co novo ministro, para expoñerlle os nosos propósitos, pedirlle a súa implicación como deputado pola provincia compañeiro de Gago Lorenzo, que na campaña prometera a ponte e tamén convidalo a festa popular a celebrar o día 29 de Xullo.
O ministro mostrouse agradable, acolleu a proposta con simpatía “es una de mis proiridades, pero hay que justificar el gasto y eso puede resultar complicado”. Por razóns de axenda declinou acudir a Festa da Ponte.
A representación arousán quedou gratamente impresionada polas palabras do ministro. Pero o deputado Gago Lorenzo e máis eu comentamos nun aparte a necesidade de acentuar a presión, pois das palabras do ministro desprendíase unha amable e sentida negativa.

Despois do éxito da festa da ponte e da campaña publicitaria (unha chave para 6.000 presos), en plena euforia popular solicitamos unha nova entrevista con Sancho Rof. A través de un deputado do Partido Comunista souben da existencia da interpelación presentada por o actual ministro e Gago Lorenzo no Parlamento (entón Cortes). Comenteillo a Gago Lorenzo, con quen tiña unha relación de complicidade, pois el estaba tan interesado coma min no éxito da empresa: Estrañoulle que soubese dese documento interno do parlamento, pero facilitoume unha copia da interpelación e pediume que non llo comentara a ninguén, pois temía que puidera non gustarlle ó ministro.
Na segunda entrevista que teñen os representantes da comisión co ministro é cando despois das cerimonias protocolarias lle presento a fotocopia da interpelación parlamentaria asinada por el mesmo recitándolle a frase:”...el coste sería mínimo si lo comparamos con los beneficios”.
Ollou para o documento, penso que sen escoitarme, soltou unha risada e dixo a frase que para a comisión era o recoñecemento de que teríamos ponte:
-”Me habeis pillado por los huevos”

1982: Treboada sobre a ponte.

A principio dos anos oitenta comézanse os trámites para a construción da ponte. Estudios, informes, proxecto, orzamentos, lévanos a que a colocación da primeira pedra demorase ata outubro de 1982.
En febreiro de 1981 Sancho Rof muda de carteira ministerial, pasa a ser ministro de traballo logrando o primeiro acordo nacional de emprego entre sindicatos e patronal. O novo Ministro de Obras Públicas Luis Ortiz González, respecta os compromiso do anterior ministro.
Cando se colocou a primeira, Sancho Rof xa non formaba parte do gabinete de goberno, pois vírase obrigado a dimitir como consecuencia do chamado síndrome tóxico, provocado por o aceite de colza adulterado.
Inda así asistiu á colocación da primeira pedra acompañando ó seu sucesor. Tampouco faltou o deputado Gago Lorenzo e outros dirixentes da UCD.
A colocación da primeira pedra coincide coa precampaña para as eleccións xerais do 20 de Novembro.
A situación interna do partido do goberno mostraba signos de inminente descomposición. Desde fora Alianza Popular e en menor medida o Partido Socialista chiscábanlle o ollo os disidentes, diante da previsible desbandada post- electoral.Uns meses antes, en xuño a Xunta de Galicia asume as competencias en materia de obras públicas. O presidente Fernández Albor nomea conselleiro da COTOP a Angel Mario Carreño.
O 29 de setembro o conselleiro fai unhas declaracións denunciando o carácter electoralista do acto de colocación da primeira pedra, reclama o traspaso de competencias da obra da ponte e anuncia que “Antes las carreteras que el puente de la Isla de Arousa”.O conselleiro non se quedou de brazos cruzados e intentou por todos os medios dispoñer dos 1.500 millóns de pesetas, para investir en outras obras.Teño dito en moitas ocasións que a consecución da ponte da Arousa débese a que todos os santos estaban a favor.
Esta vez Santa Bárbara e os demáis santos progresistas, amigos de San Xulián da Arousa fixeron o milagre de que o PSOE gañase as eleccións (malia que os socialistas son, na súa maioría, laicos ou agnósticos). O compromiso que tiñan con san Xulián, esixíalles esquecerse da disciplina de voto para facer realidade a ponte.
O PSOE non tiña candidato á alcaldía de Vilanova para as eleccións municipais de abril de 1983.
Andaban facéndome as veiras para que presidise a súa lista de candidatos. De esta maneira puiden ter información do que se estaba cocendo entre a Xunta e o Goberno Central e a suficiente influencia para abortar as manobras do Conselleiro da COTOP.
　
Vento e marea estaban a favor. Houbo un timoneiro que marcou o ritmo e o rumbo e un práctico de portos que marcou a ruta da entrada nos sempre perigosos baixos do peirao da administración de Obras Públicas. Pero todo isto non sería posible sen o espectacular traballo da Comisión e o apoio de un pobo unido, que demostraron que cando existe esa unidade non hai nada imposible.
Só este pobo y esta Comisión merecen o recoñecemento de este importante logro

Un brindis polo que queda de aquel maravilloso pobo!

(Ver fotos nas páxinas de Sito Vázquez en Facebook)

O SOÑO: "LUZ,TELEFONO,PONTE"

2010-09-12T22:57:00.000-07:00

Estes días que celebramos a ponte de prata, como se fose un casamento da San Xulián da Arousa con San Miguel de Deiro, quero recordar a todos aqueles que tanto vogaron para levar a porto este soño e que hoxe non están aquí para celebralo. Son moitos para lembralos a todos, desde os pioneiros ata os membros da comisión da ponte, que xa nos deixaron, quero mostrarlles a todos o máis profundo agradecemento.

Hai cuarenta anos todo era moi distinto:

Non había traída de auga.
Non había rede de fecales. Os sumidoiros ían ó mar, ás praias e ás veces ata ó camiño directamente.
As rúas non estaban asfaltadas. As numerosa pozas que se formaban no camiño, e mesmo na estrada xeral, recheábanse de cunchas, que cando viña o bo tempo críaban moscas e mosquitos.
Non había practicante (ats)
Había oito aulas para 800 Alumnos que se turnaban. Como había separación de sexos, as alumnas recibían as clases pola mañán e os rapaces pola tarde.
Os portos eran moi pequenos e sen calado. Ó do Cabodeiro faltábanlle a metade dos adoquíns. O do Chufre, que chegaba ó lugar onde agora empeza estaba cheo de pozas, o do Campo (“O muelle de pau”) so tiña o esquelete e o do Naval estaba para o servicio das conserveiras.
Esta era a situación, e ben seguro que había outras moitas carencias que xa non tiñan o resto das poboacións da ría de semellar importancia.
Os veciños vivían alleos a estas necesidades. Nenguén as reivindicaba públicamente ( o certo era que non estaban os tempos para reivindicacións).
Calquera que se achegase á Arousa daquela nada máis chegar a Chufre encontrábase con unha pintada :”PUENTE, TELEFONO, LUZ” . Estas tres palabras eran a “santísima trindade” das reivindicacións sociais dos arousáns, entón.

LUZ
No ano 1969 xa había luz eléctrica. Era unha luz distinta moi sensible ós cambios,sobre todo ós cambios climáticos: calquera mudanza do tempo podía afectarlle. Unhas veces saltaba o automático (unha hora sen electricidade), outras veces enrolábanse os fíos ( luz intermitente ou apagón ata encontrar a avaría), outras veces rompía o cable submarino e a falta de suministro eléctrico podía demorarse varios días e ata semanas deixando ó pobo as escuras e contribuindo deste xeito ó incremento da natalidade, pois en canto caía a noite...¿que podías facer? (A Illa era o pobo coa tasa de natalidade máis alta de Galicia).

Os fabricantes (as conserveiras) tiñan os seus propios grupos electróxenos que se encendían automáticamente en canto se interrompía o suministro. Tamén chegaba este suministro as súas casas.
Había veciños (en Palmeira e no Campo) que seguían conectados ó vello xerador traído por Irving Willichs “O Alemán”. Este vello e ruídoso motor, que se encendía cando nos quedabamos sen luz, era tamén coma unha campana que nos anunciaba o feito.

Por iso pódese decir que a LUZ era unha reivindicación vixente .

TELEFONO
Había tamén teléfono. Era un emisor de radio que conectaba coa liña telefónica a través de un receptor. De maneira que quen tivese un sintonizador coa frecuencia que emitía podía “pinchar” o teléfono sen permiso xudicial. E decir dispoñíamos de un teléfono público no mais amplo sentido da palabra.

Daquela había pouco mais de un cento de teléfonos instalados, que pertencían ós fabricantes de conservas, pequenos negocios e comerciantes.
A fronte da “Centralita” estaba Francisco Rojas, coñecido por todos como “Pancho”, que era un home chegado de Extremadura que pronto se adaptou a idiosincrasia insular e chegou a crear unha lingua peculiar entre o extremeño e o galego. Era o home mellor informado da Arousa. Cando polas interferencias da radio (que eran frecuentes) non comprendías o que che dicía o interlocutor milagrosamente colábase a voz de Pancho que chegaba nítida ó auricular para aclararche: ...”Ni que estuvieras sordo, carallo: te dice que la pandereta de mejillones del Campaneiro es más barata y que están vendiendo a maso”
“Gracias, Pancho.¿A como a vende?”
“A quince y vosotros a diecisiete”
Pancho nunca foi acusado de espionaxe industrial e todos lle estabamos moi agradecidos, sabendo que tíñamos un asistente telefónico gratis, para aqueles momentos nos que o precisásemos.

Dotada a pequena burguesía deste medio, para o resto do pobo non era xa unha reivindicación importante. Por iso o color das pintadas foise desvaíndo onde poñía TELEFONO.

A PONTE.

A comunicación co “continente” establecíase básicamente a través da “motora” Ganges III, que unía a Illa con Vilanova e que tiña un horario de nove da mañán ás oito da tarde no verán e que se reducía no inverno.

A “motora” dividíase en tres partes:

A Cabina reservada para o timonel e para as forzas vivas: Os fabricantes de conservas (cando coincidían dous ou máis, algún ficaba fora, pois non tiñan boas relacións entre eles), o cura (D. Olimpio) pois había outro cura (D.Tomás,o capellán) que viaxaba co resto dos pasaxeiros, expulsado do reino dos ceos por apoiar algunha reivindacacións sociais do pobo. Tamén tiñan o honor de poder subirse ó “puente” D. Cándido, mestre, ex-alcalde e secretario do Pósito e o empregado do Concello que atendía a Tenencia de Alcaldía. Os demáis mortais podían escoller entre ir en Cubierta, sentados na borda ou na cámara cuberta que dispoñía dun asiento a un correr a babor e a estribor.

“O Marita” era o barco de vapor que facía a liña de Vilagarcía. Facía unha viaxe pola mañán e outra pola tarde.

Era un espectáculo asistir á chegada do vapor ós martes (día de mercado en Vilagarcía). Toda a poboación se mobilizaba. Uns como actores e outros como espectadores afanábanse en descargar as súas pertenencias nun caos de hortalizas, berzas, polos, sacas de fariña, galiñas, porcos, mobiliario, todo tipo de provisións alimentarias, roupa…Os dous motocarros que se dedicaban a facer o reparto estaban a espera ocupando un lugar preferente no cantil do peirao para ser os primeiros en cargar. Tamén había, en contadas ocasións un carro debois (ou de vacas,non recordo o sexo). Nun segundo plano situabanse os carriños de man que maioritariamente conducían (tiraban deles) os rapaces e xente xoven anque tamén había xente maior como María (María a Retrera), que arredor do seu carro sempre tiña un coro escoitando as súas peculiares interpretacións da vida dos conveciños.

Estes carriños de man tiveron unha gran aceptación na Illa. Non había casa que non tivese o seu. Os dous ferreiros non daban a mans para atender tanta demanda, demorándose a entrega en meses. Ademáis foi tal o suceso que ata tiveron pedidos do exterior.

Os martes ás dúas da tarde o Chufre era unha romaría , que se tornaba nuha frenética algaravía nas vispras das festas do Patrón ou do Carmen

Tamén había un vapor que facía a liña de Ribeira a Vilagarcía, facendo escala na Illa. O vapor de Ribeira.

As letras da reivindicación da Ponte seguían relucindo en cor azulón nos muros e fachadas.

Era o soño de todo un pobo.

Anque as veces o mellor do soño é o propio soño.

(A foto do carro foi baixada da Illa dos Carcamáns,Gracias.)

TODOS CONTENTOS

2010-08-06T08:38:00.001-07:00

"FINEZZA"

Os Italianos teñen unha palabra dificil de traducir, "finezza", que ten que ver con sutileza, aguda intelixencia, crítica con elegancia...

Esta é, o meu xuizo, o calificativo que se merece a pancarta que figura no lugar do que foi a fonte do Charco.

Sei que hai motivos tantos para a crítica, como para a xustificación.

Unha fonte no medio da praza como peden os veciños, para a súa utilización é invíable: é un perigo para o tránsito e non ten obxecto habendo traída de auga pública.

Hai un ano que con estas palabras que anteceden felicitei o anónimo autor da pancarta. Hoxe podemos ver que a sutileza e máis efectiva que a descalificación.

O Charco xa ten fonte e todos contentos.

BENVIDOS

2010-07-15T09:47:00.000-07:00

Daquela, eu xa lles dixen,que debaixo da ponte do barco de pedra que Manolo Gallego fixo, para que fose a casa de todos os arousáns, non era un bo sitio para mariscar, pois significaban unha ameaza estética para a navegación e un perigo para a súa fráxil presencia.
O propio Manolo Gallego asinou o seu exilio enviándoos a emigración ou o ostracismo.
Por iso agora alégrome de velos de volta co seu remo e o seu sachiño na nova rotonda das Laxes.
Malia estou preocupado, pois costa ollalos,tan tapados polos troeles dos sinais e tan expostos a ser atropelados por algún tolo, (que os hai)que decida saltar co seu vehículo as prohibicións que os ocultan.

Por cuestións de seguridade,se gustases do lugar, aconsellaríavos que faledes coas autoridades para que vos poñan enriba de un bo con para que non vos atropelen e poidades ver o mar.

¡Benvidos!

TRADICIÓNS EN RISCO

2010-06-24T03:18:00.000-07:00

Esta mañá de san Xoán lavei a cara co recendo da auga das herbas para limpar os cheiros do churrasco e das sardiñas, que saben mellor do que cheiran.

Onte, no solpor do serán unha brétema densa, cargada de aromas, aboiaba por encima da Arousa e entroume polos poros do coiro. Se cadra tamén a comín, pois mesmo se podía mascar.

As praias estaban atestadas de mozos agrupados en bandadas arrodeando o cachada aínda sen prender, mentres asaban nunha grella as viandas.

Estas tradicións festivas, con comida e sobre todo con bebida non corren perigo de extinción.

Pero hai tradicións, que corren un grave risco, como é o caso da fotografía que me cedeu "Genito", que se pode considerar un símbolo do futuro que nos espera:

As chalanas esperando ó chisqueiro que lle prenda o lume, observadas a prudente distancia por os bloques dunha urbanización.

UN AROUSÁN EN NOVA YORK (Para Manolo Abuín)

2010-06-22T03:21:00.000-07:00

Vai alá moito tempo, cando Xesús andaba predicando polo mundo e os animais falaban, contan que, os soldados romanos e os seus esbirros xudeus ultra ortodoxos andaban na súa procura para crucificalo.
Ían sobre as súas pegadas mais non daban con el. A beira do camiños encontraron picando nas sementes a un piadoso pimpín ó que lle preguntaron:
-Viches por aquí a un tal Xesús, que se fai chamar o rei dos xudeus?
O pimpín, sabedor que Xesús acababa de pasar cos seus discípulos respondeulle:
-Pin pin, por aquí non vin.
Cando os soldados e os seus esbirros xa se dispoñían a tornar sobre os seus pasos, chegou voando un malvado chasco que aterrou nunha herba do camiño.
Os soldados fixéronlle a mesma pregunta que lle acababan de facer o pimpín.
O Chasco levantando a súa gola vermella e indicándolle co peteiro o camiño díxolle:
-Chas chas, por aquí ben vas.
Os romanos e os seus esbirros seguiron os consellos do desalmado paxaro e deron con Xesús.

Na miña aldea, cando eu era un cativo tiñamos unha gran devoción ós pimpíns. Mesmo os considerábamos paxaros divinos. Arrincar un niño de pimpín era un sacrilexio. Largarlle unha pedra co tiratacos era un gravísimo pecado de confesión.
Pola contra, patear un niño do paxaro delator era un xogo que tiña que agradar a Xesús. Acadarlle con unha pedra ós chaschás liberábate dos teus pecados. Afogarlle as súas crías era un acto de xustiza. Pillalos vivos e atarlle unhas pallas no rabo molladas con gasolina e penderlle lume para logo soltalos e que voasen ardendo coma un foguete, era o xusto castigo polo mal que tiñan feito a cristiandade, entregando a Xesús.

Que hoxe sexa consciente de que tiña obrado mal, non quita que en aquel intre obrara coa certeza de estar facendo xustiza.

Benito Fuentes era un rapaz miúdo e baixo de estatura que medraba cando paseaba polas rúas de Manhatan co seu chapeu de asa e o seu bastón coa empuñadura de prata. Levaba unha abultada carteira, no peto, repleta de"dolas" e de fotos de follies núas, vedettes do Brooklin do can can.
A súa vida de aventura non lle deixaba tempo para pensar na súa Illa.
Cando coñeceu a Alfhonse Capone xa Frank Gallucio lle deixara as tres marcas na cara. Velaí, que para o noso Benito sempre fose o Skarface, (Cara cortada), aínda que diante dos amigos do xefe se referise a el, como don Al ou mister Capone.
Benito non formou parte de ningunha das bandas de extorsión que Al Capone tiña organizadas en Nova York.
Só lle encargaban traballos de información por libre, pois ó non ser italiano era máis difícil, que o relacionaran coa banda.

Cando Al Capone se trasladou a Chicago e se converteu no lendario e temido capo da mafia, non se esqueceu de Benito.
O creador do "Sindicato do crime" tiña outros negocios ademais dos coñecidos de extorsión, rei da hampa, trata de brancas e contrabando de alcohol (eran tempos da lei seca). Un dos máis lucrativos dos seus negocios consistía en vender pasaxes ós chineses en distintos portos da China con destino ós Estados Unidos e que nunca chegaban a América.
Benito pasou a traballar no Pacífico nun barco que atullaba a adega de inmigrantes nun porto chinés para tiralos pola borda unhas millas mar a dentro como ofrenda ós tiburóns. Seguidamente volvía a outro porto e repetía a faena, mudando sempre de porto ou de nome o barco.
Cando colleron a Al Capone, Benito tamén foi detido, máis como non tiñan cargos na súa contra despois duns meses na cadea deportárono.

Cando paseaba polas corredoiras da súa Illa natal portaba unha boina mariñeira con quepis a modo de viseira, que se abrochaba na noca. Non portaba bastón, levaba a carteira sen dólares, pero repleta de follies
Unha vez na Arousa pasou a formar parte do club dos ilustrados e foi un cidadán servizal. Sempre disposto a axudar , amigo dos amigos, como tiña aprendido das "familias" sicilianas.
Casou con Manuela Allo e aínda que o matrimonio non tivo fillos criaron a unha sobriña.
Era frecuente velo na taberna do Nicho discutindo de política cos contertulios.
Cando falaba da súa arriscada vida na América (como el se refería ós Estados Unidos) ou no Pacífico facíao coa mesma énfase que cando falaba da pesca da sardiña. Era o seu traballo.

-Benito, non che daban pena os chiniños que botabades os tiburóns?
El contestaba:
- Eu nunca botei ningún.
ou
- Non os coñecía, non saían da adega.
ou
- Todos os chineses son iguais.
ou
- A china está moi chea de chineses.

-Benito, na cadea tiveches que pasalo mal.
- Que va, mellor na cadea alá que aquí libre. Pola semana orquestra de brancos e os fins de semana orquestra de negros. Tiñamos gaita todos os días.

-Benito, móstralle esas fotos ós mozos, para que vexan o que hai polo mundo.
Benito abría a carteira, mostráballe as follies e advertíalles.
-Si alá vades andade con tino, pois estas mulleres están infestadas, mesmo lle pegaron a doenza da sífilis ó propio Al Capone.

http://www.youtube.com/watch_popup?v=UovQ1ybovEU#t=75Bailando o can can

OS CARCAMÁNS (No cumio do Con do Forno)

2010-06-14T11:11:00.000-07:00

Hai un par de anos publiquei este traballo para a Revista da Asociación Cultural Dorna.

Algúns lectores pedíronme que a subise ó blog para poder acceder e gardar con facilidade o seu contido.

Dado que por imponderables do tempo levo máis de un mes de sequía.

Velaí vaí:

Himno de Riego
www.youtube.com

NO CUMIO DO CON DO FORNO

Unha tarde aproveitando estes días de primavera alegreime a vista sentado no cumio do Con do Forno: A Arousa ós meus pés, a Ría coma un prato , a unha banda o Salnés cos seus vales suaves e soleados, pola outra banda o Barbanza , coma unha restra sombría de montañas azuis que se entullen no mar, entre unha banda e a outra, deitadas no espello da ría, as Illas de Cortegada, Sálvora, Vionta, Rúa, Areoso, As Malveiras ...Unha paisaxe non moi distinta (salvo o queimado no verán e algunhas construccións que afean a costa) da que se podía ver hai dez, vinte ou trinta anos...da que puideron ver nosos pais, nosos avós...

Tamén reparei que o lazo do sete da figura da Arousa prolongábase sutilmente coma unha anguía máis para alá da praia do Bao, coma un cordón umbilical que une a

Illa co Continente.

Esta observación fíxome reflexionar sobre as mudanzas que a construcción da Ponte supuxo para a poboación, para os seus hábitos ancestrais, para as súas tradicións...

Pensei na Illa como se estivese pensando en min mesmo sobre a miña vida e reparei que na vida das persoas hai feitos que nos marcan, que determinan o noso futuro: o territorio, a familia, os amigos, a escola, o traballo, a parella que escollas, os fillos ... Pensei que na vida dos pobos, tamén había feitos que marcan a súa historia.

Parei a pensar nos feitos máis importantes que ocorreron na Arousa e que marcaron a maneira de ser das súas xentes:

Anque é sabido que na Idade Antiga os romanos e na Idade Media os normandos atracaron na Illa (posiblemente tamén gregos e fenicios, anteriormente) a súa pegada non perdurou, pois non se estableceron. Foron relacións prematrimoniais que non deron froito.

Podemos dicir que a Illa, como pobo, naceu cando chegaron os lendarios trece veciños, servos do prior do mosteiro de San Martiño do Sar (San Martín Pinario), que comezaron a amansar as terras. Criaban gando e cultivaban verduras, centeo e trigo, que en boa medida ían parar ás despensas do convento, conforme ás tradicións feudais.

Os labradores eran da terra e as terras do señor (neste caso do prior) . Era a maneira cristián de xustificar a escravitude. Non se compraban e vendías persoas, comprábanse e vendíanse terras, coas súas árbores e cos seus servos.

Durante máis de seiscentos anos pasaron moitas cousas no mundo ( caeu Constantinopla no poder dos turcos, xurdiron as Universidades, descubriuse América, o Renacemento, os estados modernos, o absolutismo, a Revolución Francesa...) Pero nada cambiou na Arousa. Os campesiños seguiron traballando as terras e pagando os foros ó Convento. Tamén pagaban a décima o cura ( en latín: o coidador), que era quen se encargaba de coidar das almas e da facenda do mosteiro, amén da súa parte.

CHEGAN NOVAS IDEAS

As ideas da Revolución Francesa de liberdade, igualdade e fraternidade chegaron a Illa cando, xa foran sufocadas no resto de Europa e maior era a súa persecución no Reino de España, por parte do Rei absolutista Fernando VII. O alcume (a moita honra) que nos puxeron de Carcamáns, era o nome desprezativo que daban os conservadores ós liberais ou defensores dos principios da Revolución Francesa .

¿Como chegaron esas ideas de progreso social a unha illa habitada por campesiños analfabetos, que de feito tiñan a condición de servos, illados do resto do mundo civilizado?

Cando os revolucionarios franceses tomaron a península, a principios do século XIX, non lograron impoñer o seu ideario liberal, pois encontráronse coa resistencia do pobo, manipulado polas castas privilexiadas (altos mandos do exército, a fidalguía e a igrexa), que temían perder o seu poder. Levantaron a bandeira do patriotismo e da defensa dos valores cristiáns e mandaron ó pobo a loitar contra os “gabachos”. Foron máis de seis anos de guerra e cónstanos que as levas de mozos da Illa participaran nas “guerrillas ou escaramuzas” da chamada guerra da Independencia.

A tarde caía coma un leve pano de tule que suavizaba as cores. A paisaxe resplandecía con un halo de bruma dourado. Eu, seguía sentado no cumio do Con do Forno reflexionando sobre a maneira na que a xente da Illa abriu os ollos a realidade e acordou ollando o mundo de outra maneira. Aqueles principios tradicionais de Deus, Patria, Rei (Por Dios, por la Patria y el Rey pelearon nuestros padres/ por Dios por la Patria y el Rey lucharemos nosotros también), vanse ir diluíndo, para dar paso a unha nova sociedade que olla cara adiante, cara a un mundo máis xusto e máis libre.

Despois da desafortunada campaña de Rusia, onde o exército francés sufriu grandes perdas debido á dureza do inverno, a presencia das tropas de Napoleón na península minguaron, pois moitos dos soldados tiveron que irse para defender o fronte oriental do imperio napoleónico (Napoleón foi coroado emperador no ano 1.804 polo entonces Papa Pío VII, na catedral de Nosa Señora de París). A resistencia na península fíxose mais forte e as tropas francesas fóronse repregando.

Os exércitos de Napoleón atravesaron definitivamente os Perineos no ano 1.814.

Fernando VII, sendo príncipe do reino de España, levantouse en armas contra seu pai Carlos IV e o seu primeiro ministro Godoy, en marzo do ano 1.808. Este levantamento coñecido co nome de Motín de Aranjuez, foi apoiado polos sectores mais autoritarios e reaccionarios da sociedade de entonces, que desconfiaban do excesivo poder do valido Godoy e da debilidade do Rei Cornudo (Goday era o amante da Raíña María Luísa de Parma). O rei Carlos IV vese obrigado a abdicar da coroa no seu fillo Fernando.

Fernando VII é chamado a Francia por Napoleón e el acude pensando en conseguir o apoio do home máis forte de Europa.

Mais non lle saíron as contas. O resultado foi xusto o contrario: Napoleón obrigouno a renunciar a coroa. Napoleón nomeou rei de España a seu irmán José Bonaparte.

Durante os máis de cinco anos (1.808-1814) que durou o reinado de “Pepe Botella”, despectivo polo que era coñecido o rei José Bonaparte, libráronse dúas batallas simultáneas no reino español: Unha era de carácter bélico contra a invasión das tropas francesas, na que a inmensa maioría concordaba, e outra de carácter ideolóxico contrapoñendo as vellas ideas do antigo réxime ás novas, saídas da revolución francesa. Esta era unha batalla interna que nos levou a varios enfrontamentos civís- as dúas Españas- con centos de miles de mortos (Guerras Carlistas, Guerra Civil), durante todo o século XIX e boa parte do século XX. Aínda hoxe, 218 anos despois da Revolución , quedan en España moitos cavernícolas, nostálxicos de sistemas autoritarios e reaccionarios que seguen a súa propia guerra civil nos medios de comunicación intoxicando e considerándose os donos da patria e do seu destino.

Durante a Guerra da Independencia contra o exército francés, a parte liberada era gobernada dende Cádiz por un Consello de Rexencia, onde a Resistencia española establecera a Corte. Era unha corte dominada maioritariamente por intelectuais liberais e comerciantes burgueses da periferia. Estas Cortes elaboraron a primeira Constitución Española. Era unha Constitución liberal apoiada nas ideas da Revolución Francesa: A Constitución de Cádiz, promulgada o 19 de Marzo de 1.812, que por ser o día de san Xosé, tamén se coñece co nome da “Pepa”. De aí ven a expresión “¡Viva la Pepa!”, que utilizaban os liberais para darse a coñecer e reivindicar os seus principios cando eran perseguidos.

Os franceses fóronse, mais as súas ideas ficaron. Cando o Rei Fernando VII regresa a España encóntrase con un goberno organizado en torno a unha constitución que limita o seu poder, establece a soberanía nacional (o poder reside no pobo), suprime a inquisición, defende a igualdade de todos os cidadáns diante da lei, suprime os foros, outorga liberdade individual e de prensa, consagra a separación dos tres poderes, e recoñece o dereito de propiedade, o sufraxio universal (para homes de máis de 25 anos)...

Fernando VII regresa a España en marzo de 1.814. Esta constitución non é do agrado do reposto rei. Aínda non pasaran dous meses cando este vai procurar o apoio da fidalguía campesiña e sectores máis reaccionarios da Igrexa e do Exército, para dar un golpe de estado e establecer un réxime absolutista. Todo o poder reside no rei que dispón que a nobreza e a igrexa recobren os vellos privilexios.

Moitos españois que tanto desexaron o regreso de Fernando VII (el Deseado), non aceitaron a afronta, de desprezar a Constitución, que por primeira vez os españois nos tiñamos dado.

Durante seis anos o rei reprimiu ós principais lideres liberais (afrancesados) e permitiu que os señores e os altos cargos locais depurasen as malas herbas nacidas no esterco das ideas da revolución.

A Arousa era un bo lugar para fuxir da persecución, non había máis autoridade que o crego. Por esas datas comezaron a establecerse os primeiros liberais na Illa de Arousa. Eran moi poucos e amansaron as peores terras, na ladeira do Monte e nas Aceñas. Tamén se alimentaban de peixe e marisco que collían no devalar da marea. As cunchas deitábanas detrás da casa (os cuncheiros), pois comer marisco daquela era un certificado de absoluta pobreza.

A gran invasión de liberais na Illa prodúcese a partir do ano 1.922.

Rafael Riego

O poder económico das colonias españolas de América estaba nas mans dos indianos (burgueses de orixe español). Os que estaban en idade de loitar viñeron a España a defendela dos invasores franceses. Cando regresaron levaban na cabeza as ideas da revolución francesa, que lles conviñan ós seus intereses. Cando Fernando VII restableceu o absolutismo moitos dos militares que estiveran en España levantáronse en armas contra o rei e pediron a independencia de aquelas terras.

O exército español estaba dividido a producíronse varios pronunciamentos (todos eles sufocados) en favor da Constitución de Cádiz, esta división era agravada pola situación das colonias en América onde tiñan que intervir as tropas contra antigos compañeiros militares do mesmo exército que agora loitaban por outra independencia..

No ano 1.820 prodúcese o pronunciamento do Xeneral del Riego, que se nega a partir coas tropas para América, esixindo que se restableza a Constitución de Cádiz. Fernando VII vese obrigado a aceitar a Constitución.

A maioría dos españois apoiaba os principios que defendía a Constitución, agás as vellas castes privilexiadas, que non deixaron de intrigar contra o sistema constitucional. Por outra banda despois da caída de Napoleón (1815) todos os reinos de Europa tornaron ó absolutismo e aliáronse para defender o seu ideario alí onde fose preciso, formando o que se chamou a Santa Alianza.

Vista a situación, as esperanzas de vixencia da Constitución eran escasas. Aínda así o experimento durou máis de dous anos. De feito, houbo un goberno liberal e o rei someteuse a Constitución de Cádiz. A experiencia non se borrou xamais da memoria dos progresistas (O Himno de Riego é o himno oficial da República Española)

A “Santa Alianza” decidiu intervir alentando a rebelión interior e enviando un exército de cen mil homes, maioritariamente franceses, que se coñece co nome dos “Cen mil fillos de San Luís”. Nome dado en honor de San Luís (rei de Francia, fillo dunha española). Este exército acabou co que se coñece co nome de Bienio Liberal (Trienio para algúns historiadores).

Imposto de novo o absolutismo e imbuído de todo o seu poder o monarca comeza unha cacería de liberais: Os principais dirixentes foron condenados a morte coma o propio xeneral Riego, Juan Martín el Empecinado ( O Guerrilleiro invicto), Torrijos e os seus compañeiros, Mariana Peneda...e milleiros máis. Algúns conseguiron fuxir para o estranxeiro, tal foi o caso do pintor Goya e outros botáronse ó monte onde contaban coa colaboración dos montañeses, pois habitualmente roubaban ós ricos para repartir entre os pobres. Eran os coñecidos como bandoleros. En gran parte de Galicia chámaselles Carcamáns.

Foron tantos os que se refuxiaron na Illa que o cura envíalle unha carta ó bispo de Santiago pedindo axuda contra tanta inmoralidade (vivían en concubinato e non bautizaban os fillos). En este escrito utilízase por primeira vez a palabra Carcamán para definir a estes veciños da Illa de Arousa.

Neste punto vai caendo a tarde e levántase unha brisa fresca do norte. Baixo as escadas do Con do Forno, ollo a silueta da Illa , e encho os pulmóns co orgullo de un pobo que foi o piorno da semente da liberdade e da xustiza. Co orgullo de un Carcamán.

NOTA DO AUTOR: Ollo coas palabras, pois co tempo os mesmo que as maldicían antes agora aprópianse delas como se fosen súas de sempre. E o caso da palabra liberal , que hoxe hai sectores da sociedade que a reivindican , sendo conservadores. Son liberais só no económico, é dicir, queren as liberdades que lles permitan facer negocios impunemente. A palabra que hoxe mellor definiría a un liberal de aquela época sería a de liberal -progresista

O CABREO DO PASEO

2010-04-27T10:32:00.000-07:00

Coa chegada da primavera, os días tórnanse agradables e convidan a saír os vellos a pasear. Na Arousa temos moitos lugares polos que facelo e de gozar da compañía de preciosas vistas e do rechouchío dos paxaros.

Non teño preferencia por ningún lugar en particular. Pero debido a súa accesibilidade frecuento máis o paseo que vai do Vao a Carreirón.
Trátase de un camiño de xabre premido, que bordea as praias do leste. Para a construción deste carreiro, "Costas", xestionou a cesión gratuíta de terreos particulares que chegaban á mallante. Uns foron máis espléndidos, outros menos, como se pode adiviñar polas sinuosidades da senda.
Visto con bos ollos hasta ten o seu encanto ver as curvas como se arriman a praia, para logo colarse os muros dos terreos particulares.

Se fas este percorrido e non queres anoxarte non debes ollar cara o interior da Illa, pois entre as construcións que afean e degradan a paisaxe, as talas dos pinos que se están facendo (eu non sei quen outorga eses permisos de maneira ilegal) e outras actuacións inquietantes, pódenche fastidiar o lúdico exercicio de camiñar.
Así que trato de ollar cara ó leste: araos, gaivotas, garzas, corre limos, patos, algún muxe saltando...alégranme o paseo e esquézome do que está a pasar na outra banda.
Pero cando chego ó fin do camiño, ó valado de Carreiron e dou a volta e me encaro, con un sibilino intento de apropiación de un sobrante, que inexplicablemente, o menos para min, queda entre o carreiro é unha propiedade particular, lévame o demo.
O camiño vai sempre arrimadiño ós muros, máis en este caso ábrese, deixando entre o terreo privado é o sendeiro unha cuña na que había unha poza poboada de salgueiros.
Digo había unha poza, pois xa non a hai. Pola Semana Santa botaron uns camións de terra, que permaneceron amontoados durante varios días e logo estendéronos nivelando o terreo a altura do privado.

Aínda que xa teño anos para pensar mal de estas actuacións, optei por pensar ben: "Posiblemente Costas ou o Concello, teñan previsto montar uns bancos para que os paseantes se poidan tomar un respiro a unha das poucas sombras que van ficando no paseo."

Pero cando vexo que este terreo está posteado e con malla de arame en partes, recordo aquel refán que di: "pensa mal e acertarás".

Non sei quen ten que defender este terreo de unha enigmática usurpación.
¿Costas, Montes, o Concello, un alzamento popular?

Non o sei.
A miña dignidade e a dos verdadeiros arousáns, non queren pasar por esta ignominia.

Quero acabar o paseo sen cabreo.

UN ANO DEVALANDO

2010-03-03T08:36:00.001-08:00

Unha canción mexicana comenza con esta estrofa:

HACE UN AÑO QUE YO TUVE UNA ILUSION

HACE UN AÑO QUE SE CUMPLE EN ESTE DIA

TU RECUERDAS QUE EN TUS BRAZOS ME DORMIA

QUE YO INOCENTE Y MUY CONFIADO TE ENTREGUE MI CORAZON

ESE TIEMPO TAN FELIZ NO VOLVERA.

Os datos que aparecen no gráfico foron editados

 por un xornal, que axudou á conquista do poder

 ó Sr. Núñez Feijoo,

 poñéndolle altavoces ás manipulacións e mentiras

 deseñadas polos asesores de campaña.

 Todos os marcadores socioeconómicos en negativo,

 un 13 % máis de desemprego. Unha guerra contra

 a nosa lingua, que por imperativo constitucional

 ten o deber de defender. E unha folla de viña

 para tapar as vergoñas: "A fusión das caixas".

¡E nas enquisas sobe...!

Hai paisanos que se empeñan en que Rosa Diez

 teña peiorativamente razón.

PINTAN BASTOS

2010-02-23T10:05:00.000-08:00

Carnaval da Illa de Arousa, desfile de carrozas

Dos catro paos da baralla o que ten máis connotacións negativas é o basto.

De todas as cartas da baralla, a Sota de bastos é única.

Hai cartas que teñen un seudónimo ou un alcume: O velo (7 de ouros), a raposa (4 de ouros), o copón ou o pucheiro (as de copas), o bechoco (as de bastos), a tesoira (as de espadas), a lúa ( as de ouros).

A sota de bastos, tamén coñecida como a puta de bastos, úsase para aliviarse (Mecago na sota de bastos) e tamén para insultar (É mais puta que a sota se bastos). Non é unha carta máis. Anque sexa tan veleidosa coma as demais.

Esta fotografía foi tirada o sábado de piñata.

Ese mesmo día publicaba o Voz de Galicia (nas páxinas locais) un escrito do portavoz municipal do partido popular, no que lle esixían ó goberno municipal que defendese á Arousa dos ataques da nova Lei de Proteccion do litoral (POL) que pretende aprobar o goberno galego (é dicir, o partido popular).

Na Illa de Arousa cometéronse algunhas tropelías urbanísticas. Mais non é nada irreversíbel. Para manter o estatus actual e deseñar un futuro económico sostible baseado na pesca (en todas as súas variantes) e o turismo, e necesario trabar a especulación inmobiliaria.

Hai particulares e grupos organizados que premen na defensa dos seus intereses urbanísticos. Desde unha perspectiva absolutamente subxectiva teñen todo o seu dereito a defender e tratar de rentabilizar os investimentos realizados ou as propiedades herdadas.

O Concello é os cidadáns desinteresados da Arousa, temos a obriga de defender o patrimonio natural, que é a maior riqueza que a Natureza nos outorgou, e entregarlle a testemuña as seguintes xeracións.

Eu pediríalle ó Goberno Local que defenda a singularidade da nosa illa sen deixarse premer por

pretendidos agravios ou por unha dubidosa mingua de apoios electorais.

Na anterior lexislatura ó Alcalde tratárono, desde a oposición, como a sota de bastos.

Agora os que teñen na manga o bechoco (as de bastos), pídenlle que "arrastre".

Eu convidaríaos a botar unha de "tute" encerrados no Concello, que xa teñen experiencia, e coas cartas biradas ensaiar as xogadas.

Como a partida vai durar varios días sería ben que o Alcalde pagase os bocatas e o viño; brindando todos pola honra da Sota de bastos

RAMÓN NIETO OTERO, PREMIO POESÍA PÉREZ PARALLÉ

2010-02-22T04:35:00.000-08:00

.
O sábado de Piñata, no xa tradicional desfile de carrozas, vin ós pais de Ramón carecterizados de gheisas con moita gracia. Entonces lembreime que tiña unha páxina felicitándoo polo Premio Nacional de Poesía que lle foi outorgado o pasado outono e que por non dispoñer de unha fotografía que pensaba pedirlle á nai, non tiña subido a páxina á rede.

Agora fun a fecebook, onde se encontra " de todo" e fíxenme con unha foto de Ramón, que é a que preside esta entrada.

Na Arousa estamos moi orgullosos dos teus éxitos que os facemos nosos.

Os meus parabéns e os de todos os que tiveron o pracer de ser teus profesores.

Xente coma tí contribuien a levantar a autoestima dos que nos sentimos arousáns.

Tamén quería aproveitar a ocasión para felicitar e agradecer a Susana Sánchez Aríns, o seu traballo na revista da Asociación Cultural Dorna

Ramón Nieto Otero gaña a XXII edición do Premio

NOVEMBRO 7, 2009

Onte pola noite reuniuse o xurado da XXII edición do Premio Nacional de Poesía Pérez Parallé e resolveu outorgar o galardón deste ano ao libro titulado A estación única dunha illa, presentado baixo o pseudónimo “Glas-Ao”.

Aberta a plica, resultou ser da autoría de Ramón Nieto Otero, escritor nado na na Illa de Arousa en 1975.
Licenciado en filoloxía inglesa, fixo o último ano da carreira cunha beca Erasmus na Universidade Libre de Bruxelas e, dende aquela, reside na capital belga dedicado ao ensino da lingua inglesa.

Ten estudos de música clásica e jazz e é un afeizoado á cultura mariñeira, practicando no mar de arousa a navegación en dorna.

Malia a distancia que o separa da terra, o autor prometeu facer todo o posíbel por estar presente na entrega do premio que terá lugar o próximo sábado 21 de novembro na sede do Círculo Mercantil e Industrial-Unidade de Fene.

O xurado, integrado polo poeta e artista plástico Baldo Ramos, Carmen Bar, exdirectora da biblioteca de Narón e Susana Sánchez Aríns, gañadora da XXI edición do premio, mencionou especialmente a alta calidade xeral das obras presentadas, destacando particularmenta as tituladas O xardín de inverno e outras augas e Noites na casa do pai.

CANDO O VENTO SE CABREA

2010-01-15T09:26:00.000-08:00

Barco bateeiro apastando na follaxe da ribeira encima de dúas chalanas

A noite pasada as isóbaras arrexuntáronse encima da costa galega e despertaron os ciumes do vento, que se arremuiñou con un ímpeto de titán e lanzouse sobre o mar levantando alporizadas ondas que encrespadas fuxiron coa crista branca de medo a bater coma tolas contra as costas, levando consigo barcos, bateas e peiraos.

Cando a galerna entrou en terra deitou arbores, arrincou tellados, derribou muros...

Unha traxedia que por fortuna non ocasionou máis que danos materiais, que sendo graves non son irreparábeis.

Os homes do tempo non deron por ela. Pero xa deberían saber que cando as isóbaras se acurrunchan o vento ponse ciumento e non hai quen o deteña.

OS COGOMELOS NECESITAN DETERMINADAS CONDICIÓNS

2009-10-24T04:20:00.001-07:00

Vista de Albarracín, na serra a que lle da o nome

Durante o último mes estiven fóra. Crucei a península en sentido contrario ó camiño do sol. Viaxei desde as eleccións xerais e autárquicas de Portugal as corrupcións xerais e autárquicas da Comunidade Valenciana, parando nas serras de Albarracín e Serranía de Cuenca na procura de cogomelos, que por certo, obviaron a xentileza de presentarse.

De volta, cando entrei na Arousa vin que todo estaba no seu sitio ou seguindo o rumbo establecido: continuaban as obras dos paseos da ponte, había unha máquina traballando na rotonda da nova estrada ó porto do Chufre, as obras do Plan Nacional de Emprego estaban rematadas...

Todo, todo... non estaba no seu sitio. O sinal que hai diante da rotonda ó fin da ponte estaba deitado panza arriba. Algún condutor con mais sensibilidade estética que pericia guindouno para arremeter contra o horrible pelexo verde sintético que cubre a rotonda. ¡Que linda estaría con un chan de area prensada e plantas autóctonas! (É evidente que as plantas autóctonas son prexudiciais para a financiación dos partidos).

A miña rúa (Con do Moucho)esperábame coma sempre, coas beirarrúas esbarrancadas e con aire de "Cincenta" do rueiro, despeitada,agraviada,parecía reprocharme o seu abandono: "Os teus amigos do concello esquecéronse de min unha vez máis".

O día seguinte pola tarde fun dar unha volta ó Carreirón. Vin que o novo paseo do leste xa chegaba ó balado e tamén empedraran a rotonda.

Levei un cesto para ver si xa saíran algúns cogomelos. En menos de media hora enchín o cesto de boletos.

Conclusión, para apañar cogomelos non é preciso viaxar moi lonxe, é preciso ir a onde se dean as condicións.

(O mesmo que a corrupción)

GRATUIDADE LIBROS DE TEXTO

2009-09-18T05:14:00.000-07:00

O pai de Mélodi (así se pronuncia) é pobre oficialmente, pois a súa declaración da renda como mariñeiro e baixa. Malia ten dous coches de alta gama, un chalet de pedra con unha gran horta e todos sabemos que os peixes que pesca véndense no mercado negro. Mélodi vai a unha escola privada de monxas, este ano recibirá 180 euros para axuda na compra dos libros de texto.

Monchiño é o fillo de Ramón. Ramón ten unha batea e a súa muller é mariscadora. Según as estimacións da Xunta, conforme a súa declaración da renda, é rico. Monchiño vai á escola Pública.

Ramón ten que pagar a hipoteca da batea,a hipoteca da casa, a hipoteca do coche e tamén os libros de texto de Monchiño.

Son casos reais. Pero podo por moitos exemplos semellantes.

O escrito que segue foi sacado da plataforma para a gratuidade dos libros de texto:

GRATUIDADE DOS LIBROS DE TEXTO POR EMPRÉSTITO
Cada 4 anos as familias mercanban os libros de texto para os seus fillos na librería que eles elixían e pagaban cun cheque que lle entregaba a Consellería.
Eses libros eran utilizados por 4 alumnos ao longo de 4 anos consecutivos. Os nenos usaban cada curso escolar os libros en empréstito e os devolvían ao centro unha vez rematado o curso.
Os alumnos tiñan a responsabilidade de coidar os libros de texto. De non devolvelos en bo estado as súas familias debían abonar o custo total dos libros.
Os libros eran renovados cada 4 anos.
Se un alumno suspendía unha asignatura, o centro prestáballe o libro durante o verán, co compromiso de que o devolvería en setembro en bo estado.
PROS DA GRATUIDADE POR EMPRÉSTITO
É SOLIDARIA
Cada 4 alumnos comparte os mesmos libros de texto en cursos consecutivos.
FOMENTA O RESPECTO HACIA OS BENS COMÚNS, OS BEN PÚBLICOS
Os nenos se esforzan en coidar os libros porque saben que outros nenos os van a usar ao ano seguinte.
CONTRIBÚE Á SUSTENTABILIDADE DO MEDIOAMBIENTE
Os libros recíclanse durante 4 cursos consecutivos. Nin se esquecen nos andeis, nin se queiman en San Xoán.
É MENOS GRAVOSA PARA A ADMINISTRACIÓN
O feito de que os libros se compartan durante 4 cursos escolares consecutivos supón que non hai que mercar un paquete de libros por alumno senón un paquete por cada 4 alumnos. Polo que o custo dos libros para todo o alumnado galego en situación de empréstito por ano equivalería ao custo de dar en propiedade os libros a tan só un 25 % dos nenos.

GALIÑAS AZUIS

2009-08-19T11:03:00.000-07:00

Teño un neto de dous anos que durante este curso asistiu a unha Galescola. Estaba todo preocupado, pois ó decir de algúns colectivos e tamén do Patido Popular corría o risco de que lle comeran o "coco".

Era unha ameaza seria. Os nenos a esas idades son coma as esponxas: chúpano todo. Son papeis en branco no que os educadores escreben con letra indeleble.

Observen como lle comen o "tarro" as crianzas.

Mateo, que así se chama o meu neto, recibiu a nefasta influencia da ideoloxía impartida na Galescola da Illa de Arousa. Espero que agora coa desideoloxizada "Galiñescola" o meu neto deixe de dicir "tasa" e aprenda a dicir casa. Así é como debe nomearse ó lugar onde se vive.

Agradezo ó novo goberno da Xunta que se tome a molestia, neste caluroso mes de agosto, de pintar as galiñas de azul. Agora só falta que poña os ovos tamén azuis. Todos sabemos que o azul é unha cor que non ten ideoloxía.

OS MERLOS BRANCOS

2009-08-08T04:06:00.000-07:00

MALDITOS CORVOS NEGROS.

Era un ano de moitas cereixas. O señor Manuel das Quintas tiña unha cerdeira tan cargada que ata lle esgazaron as polas.

O Sr. Manuel era amigo dos merlos, e mesmo se comunicaba con eles. Desde rapaz sostiña que os melros entendíano e falaba con eles. Tamén sostiña que os melros non eran negros, que eran brancos. Negros só os vían os que os odiaban.

Para que os melros repectaran as cereixas comprou un lenzo branco no que escribiu: “Cereixas propiedade de Manuel das Quintas, o amigo dos merlos”. Fixo un mástil con unha vara de eucalipto e colocou o lenzo coma se fose unha bandeira branca que flameaba por encima da fruteira.

Malia os merlos non eran brancos e ademais non sabían ler. E mentras el perdía o tempo e o creto tirándolle pedras as pombas que pasaban por alí chamándolles corvos negros, os merlos aproveitábano levando no bico as cereixas.

Inesperada mente, entrou unha bandada de merlos na eira do Manuel e deixou a cerdeira núa.

Diante do evidente o Manoel levou as mans a cabeza e verrou con raiba:

-¡Malditos corvos negros!

UNHA DUCIA DE ANOS PERDIDOS.

No ano 1997(cito de memoria) a Consellería de Ordenación do Territorio aprobou a construcción

da tan necesaria estrada que uniría a ponte co porto da Illa de Arousa. O proxecto redactado intentaba afectar ó menor número de propietarios. Para logralo invadía espacios protexidos pola Lei de Costas. Unha parte dos veciños afectados, animados por os dirixentes locais do

Partido Popular, recurriron o proxecto argumentando que conculcaba a Lei de Costas. Estes veciños non pretendían protexer a costa, pretendían defender os seus intereses. A xustiza, como non podía ser de outra maneira, fallou a favor dos afectados. A Consellería de Ordenación houbo de redactar un novo proxecto. No ano 2005 hai un cambio de goberno na Xunta de Galicia. A Consellería é conminada por a xustiza a redactar un novo proxecto. O novo proxecto redactado intentaba o mesmo que o anterior: facer o menor dano ós paticulares. O non poder transcorrir por dominios públicos houbo de afectar necesariamente a máis privados. A algúns dos propietarios anteriores , o novo proxecto afectabaos en maior medida . O Partido Popular, agora na oposición, fixo, bandeira da defensa dos afectados. Todo tipo de enganos, mentiras, descalificacións personais se fixeron co fin de rentabilizar políticamente unha situación que eles mesmo provocaron animando ós afectados a presentar o recurso. Cando se quere comenzar a obra , cumplidos todos os trámites legais, varios de estes veciños recurren a violencia

para evitar a construcción. No ano 2009 o PP retoma o goberno da Xunta e os veciños que antes se opoñían, agora otorgan e culpan á anterior administración que foi a que redactou o proxecto.

-¡Malditos corvos negros!

O Manuel das Quintas confundía as pombas brancas cos corvos negros.Tiña un problema de percepción óptica que se coñece co

nome de daltonismo. O daltonismo fisiolóxico é unha doenza natural conxénita. Mália o daltonismo ideolóxico é un mal adquirido, que non ten remedio.

John Dalton, descubridor da doenza que leva o seu nome

Os irmáns Dalton, heroes de un comic, famosos por se meteren en líos provocados por eles mesmos e por disparar contra todo

canto se movía no seu entorno. E dicir eran os incendiarios e os bombeiros. Estes representan o outro tipo de daltonismo

ALGO TIRABA DE MIN

2009-08-05T08:28:00.000-07:00

Era martes. Era verán, e eu era un cativo duns oito ou nove anos.

A semana anterior, miña avoa, fíxome a promesa condicionada

-Sitiño, se te portas ben, martes lévote ó mercado á "vila".

Anque non era a miña especialidade a de portarse ben, en esta ocasión debín de facer un extraordinario esforzo, pois miña avoa, cumpriu a promesa de levarme ó mercado a Vilagarcía.

Xa tiña oído falar da illa de Arousa e dos seus mariñeiros que enchían as súas dornas de berberechos no lombo de Bamio antes que os de Carril e mesmo que os de Rianxo. Tiñan sona de bos mariñeiros.

Malia, nunca tiña visto a un habitante de unha illa.

Meu avó, fora fogoneiro de un vapor de carga que facía a ruta do Caribe e ás veces contábame historias de cañóns apuntando á boca da entrada do porto da Habana, ou ó de San Juan de Puerto Rico, desde unha amedrentadora fortaleza que lle chamaban "O Morro". Eran illas cheas de riqueza: Café, bananas, tabaco, azucre, chocolate, ron, mulatas, negros e que a todos os españois lles chamaban galegos, anque fosen de Barcelona. Naquelas augas tamén andaban os piratas, anque, meu avó, non tivera ocasión de enfrontarse a eles e darlles o seu merecido.

Tiña soñado moitas veces coas illas. Mais nunca fora capaz de poñerlle cara os seus habitantes. Eran como seres máxicos, sacados de un conto.

Aquel martes saímos ó romper o día, pois tiñamos que andar uns cinco quilómetros ata chegar a Vilagarcía. Aínda non había liña de autobuses e o único coche que recollía pasaxeiros era o coche do leite de Laíño, que era unha mestura de camioneta e autobús. Adiante levaba nove pasaxeiros e detrás a un correr ían os bidóns do leite e as pertenzas dos pasaxeiros. Os días de mercado era imposible coller sitio, pois xa viña atestado de xente e mercadurías que das aldeas da ribeira do Ulla baixaban ó mercado ocupando a cabina e tamén sentados sobre os bidóns ou de pé agarrados a estructura da carrozaría. Bamio era a última aldea da ribeira antes de chegar a Vilagarcía. Ninguén no seu xuízo esperaba coller o coche do leite en un día de mercado.

Xa quentaba o sol cando chegamos a "vila". Despois de comprarme o bastonciño de tres cores de caramelo na pastelería Prada, a avoa, levoume ó mercado. Unha gritaría de xente interrompido por o ruxido dun porco o cantar de un galo ou a voz persuasiva de un charlatán, ampliada por unha bucina, que vendía pos marabillosos para matar ás pulgas, tíñanme hipnotizado. A miña avoa non facía outra cousa que tirar de min para sacarme de diante de calquera rareza, coma a do lagarto amestrado.

-"Non me soltes a man e anda a carón de min"

Así chegamos a unha tenda que poñía na porta "ultramarinos". Ollei a través do vidro do escaparate e vin sacos abertos mostrando grans: café, améndoas, arroz, fabas, latas de conservas e botes de vidro. Na tenda había unha gran algarabía, máis de vinte persoas se amontoaban entre o mostrador e a porta. Os tres homes que atendían trataban de calmar a xente: "Cada un no seu turno, hai para todos" . Cando remataban con un cliente alzaban a voz: "¡O seguinte!".Alguén se parou na porta sen atreverse a entrar. O que parecía ser o xefe fixo sinais coas mans invitándoo a entrar.

-Entre señor Juanito que xa o atendo agora.

Entre os clientes que estaban esperando prodúxose un murmurio de reprobación. O vendedor xustificouse:

-O señor é da Illa de Arousa e váiselle o vapor.-e diríxindose ó da Arousa, continuou.- En canto teña listo o pedido xa llo leva o rapaz na carreta ó barco.

En canto ouín que o señor era da illa picoume a curiosidade. Púxenme na punta dos pés para ver esas peculiaridades, que según a miña imaxinación os facía diferentes. Coa miña estatura érame imposible chegar a velo desde onde me encontraba. Soltei a man da de miña avoa e dirixinme o lugar onde saía unha voz grave que se dirixía educadamente os presentes dicindo: "Por favor,disculpen". A clientela apartábase en silencio e eu sen saber como encontreime diante de unha figura que me impresionou: Era un home que rondaría os cincuenta anos. Vestía un fato negro e unha chambra branca. Por debaixo do chapeo asomaban uns cabelos de prata. Zapatos negros e lustrosos. No oxal da casaca levaba unha flor vermella de camelia xapónica. Este detalle foi o que máis me chamou a atención, pois no verán non florecen as camelias e ademais as vermellas sóltanse do cáliz nada máis cortalas. Sabía todo iso, pois tiñamos unha camelieira vermella na horta, polo que deducín que na illa florecían as camelias no verán.

Evidentemente, era unha personaxe singular, era un aborixe, un home como debían de ser todos os da Illa de Arousa. Esa foi a imaxe que eu conservei durante moitos anos dos habitantes da Arousa.

Na adolescencia coñecín a un xoven da miña idade (máis ou menos), chamábase, José Manuel Agra Villagarcía, estudiaba no Colexio León XIII e vivía na Casa do Director , D. Jesús Garrido. Era un rapaz espigado, semellante a outros da súa idade. Mais para mín non era igual: vivía na casa do director do colexio e o seu pai tiña un bar na planta alta da casa. Había que subir unhas dezaoito escaleiras para ver as mesas que eran de mármore branco e negro deseñando o cadro do xadrez.

Aínda que a miña percepción da Illa de Arousa tiña mudado co tempo, estas detalles que iías coñecendo seguían dándolle un toque de exotismo que me intrigaba.

Paco Sirvent, era Mestre da Illa de Arousa. Fixemos a "mili" xuntos. Un día encontreino diante do quiosco que había na central dos autobuses de Pereira e coincidiu a pasar por alí unha moza de uns vinte anos, que el me quixo presentar. Era a primeira muller da Illa que ía coñecer:

-"Maricarmen, Sito"

-Encantado.

-Encantada, desculpa, teño presa ... aínda teño que recoller uns recados e non quero perder o vapor.

Cando desapareceu entre a multitude o único que acertei a dicir foi:

-¡Que ollos máis bonitos!

Maricarmen, co tempo sería a miña compañeira e a nai dos meus fillos.

Manolo Longo, era un compañeiro, mestre, veciño tamén de Bamio. A principios de setembro de 1969 foi a unha asemblea de mestres para elixir escola. Eu non asistín, pois estaba agripado e tiña un número máis alto que o número de prazas que se ofertaban. O final aumentaron as prazas e cando me tocou o turno de elixir, o meu compañeiro Manolo escolleu por mín. Ollou para as prazas que aínda non foran tachadas da “pizarra” e decidiuse por a Illa de Arousa.

-"José Vázquez García, destinado al Colegio Torre-Isla"

Non acredito no destino; pero ás veces penso que había algo que me chamaba, que tiraba de min coma un imán, e do que non tiña consciencia.

Do que non dubido é de que tanto para a Arousa como para min, a concorrencia vai resultar determinante.

A FESTA DA PONTE

2009-07-27T13:00:00.000-07:00

DOMINGO 27 DE XULLO DE 1979:

O mencer sopla unha brisiña do noroeste. O ceo está limpo. A festa vai ser un éxito. Sabiamos que ía concurrir moita xente. Só o mal tempo nos podía "aguar" a festa. Todo estaba organizado, máis de cen persoas encargábanse de que as diversas actividades incluídas no programa

estivesen a punto, no seu momento. Os días anteriores, e esa mesma mañán, todo o pobo estivo involucrado na posta a punto de todas as actividades que tiñan encomendadas ou que voluntariamente asumiron, nun afán de colaboración solidaria.

Programa de actos da Festa (arriba).

A dereita: resume das contas da Festa, presentado polo tesoureiro, Fernando Milleiro.

A Festa da Ponte é destacada nos medios de comunicación sobre as demáis que se celebran na mesma data na comarca ( Faro de Vigo 27/07/2009)

O Alcalde de Cesures non encontra onde aparcar

Na semana seguinte os medios de comunicación comentan o éxito da festa.

O ministro de Obras Públicas e urbanismo, confirma o mesmo tempo a adxudicación do proxecto informativo.

Mais fotografías en:www.facebook.com/album.php?aid=17237&id=1694091250&saved

TRINTA ANOS DA COMISIÓN "DA PONTE"

2009-07-13T10:11:00.000-07:00

UNHA COMISIÓN, QUE RESULTOU SER UNHA EXCEPCIÓN

Hai un dito moi habitual entre os políticos que reza así: “cando queiras que algo non funcione crea unha comisión”. Mais os ditos, o mesmo que todas as regras, teñen tamén as súas excepcións que os confirman. É posíbel que sobre a nosa Illa exista unha lei da gravitación universal diferente, como din que sucede no Triángulo das Bermudas, na que se producen fenómenos estranos que non teñen explicación científica. Na Arousa funcionaron todas as comisións para confirmar a regra.

Presentación da Candidatura que gañaría as primeiras eleccións ó

Concello de Vilanova. Esta candidatura leva no seu programa

a segregación da Illa de Arousa do Concello

A Agrupación Independente da Illa (A M D G) gañou as primeiras eleccións democráticas ó Concello de Vilanova. No Concello non había máis diñeiro que no capítulo 1 dos orzamentos municipais, escasamente para pagar ó persoal. Desde abril de 1.979 (mes no que tomamos posesión do goberno municipal) ata xaneiro do ano seguinte tan so puidemos comprar a crédito algunhas bombillas que levaban moito tempo fundidas e algúns sacos de cemento para tapar as pozas máis fondas.

O feito de non ter diñeiro, a longo prazo resultou ser positivo. Pois como di o refrán a “fame aguza o enxeño”. Pasamos oito meses longos imaxinándonos como podíamos facer cousas sen diñeiro. Creando comisións, involucrando os veciños en iniciativas populares, que resultaron ser proveitosas.

A primeira comisión en formarse foi a Comisión da Ponte a finais do mes de maio:

O bar Ribeirán (o de Tucho), tiña un reservado onde cataban os fabricantes os productos que elaboraban de cada colleita de mariscos ou peixe, que regaban con viño do ribeiro, de aquel arreluado, case da cor do leite, que se servía en cuncas de louza branca. Á primeira cita convocada dende a Tenencia de Alcaldía acudiron todos os representantes das poucas asociacións (estabamos no comezo da democracia e aínda a sociedade se estaba vertebrando) e os membros mais representativos do que daquela se denominaban forzas vivas.

A Asociación de Veciños, a Asociación Cultural Dorna, a Asociación de Pais de Alumnos, o Pósito, en representación dos mariñeiros, tamén había representación dos productores de mexillón, dos comerciantes, dos fabricantes e ¿como non?: os sobreviventes da primeira comisión “Pro Puente”da que xa teño falado. Como non teño constancia de que ninguén se queixara por discriminación, podo dicir que estabamos todos os que tiñamos que estar reunidos arredor da mesa familiar do reservado do bar Ribeirán.

Ó remate a comisión non era máis que un cabo polo que tiraban os cinco mil veciños da Illa (os seis mil presos como dicía o reclamo, anque na realidade non chegabamos a cinco mil) arrastrando á ponte dende Madrid ata a punta do Bao. Os membros da comisión limitabámonos a controlar os esforzos e a que todos tirásemos a un tempo e na mesma dirección.

UNHA COMISIÓN DE COMISIÓNS

Aquela reunión era chocante en canto a maneiras de pensar e de enfocar o tema: Xente maior, moi escaldada por fracasos anteriores, mozos xoves que todo o vían claro e fácil e algúns, os menos, que pensabamos que a consecución do soño da ponte pasaba por un traballo serio, pensado e ben organizado. Despois de escoitar exposicións e tamén disquisicións, temperouse o debate e pasouse a valorar o que podíamos facer:

Para empezar había que conseguir diñeiro, pois o Concello estaba en bancarrota e polo propio orgullo do pobo da Arousa, que non quería que os de Vilanova nos puidesen botar na cara que viaxabamos e montabamos festas co diñeiro do Concello, decidimos crear un equipo que se encargase de arranxar diñeiro de forma digna e simpática e que o mesmo tempo axudase a publicitar a causa. Este equipo denominouse a comisión económica. Esta comisión recadou coa venta de rifas, pegatinas, bolsos, gorros, cerámica popular e consumicións na cantina da festa, máis de dous millóns de pesetas daquela época, que deron e sobraron para todas as actividades.

Tamén había que conseguir apoios políticos, pois era preciso que non se producisen fisuras entre os grupos políticos locais e presentarnos coma un bloque diante da administración. Por iso dentro de esta comisión escolléronse ós representantes dos principais partidos e a persoas de relevancia na localidade.

Esta representación é a que se entrevista en dúas ocasións co Ministro de obras públicas e que goza do visto e prace do deputado José Antonio Gago Lorenzo ( que asinou co máis tarde ministro de Obras públicas, Sancho Rof, unha interpelación ó Goberno solicitando a construcción perentoria da Ponte). Foron cinco membros desta comisión os que lle escoitaron ó Ministro aquela orixinal forma de dicir que si, que teríamos ponte, cando lle mostraron a interpelación pedindo a ponte que el mesmo asinara sendo deputado: “Me habeis pillado por los huevos”

De todas maneiras o máis importante era crear na opinión pública a sensación de que a nosa reivindicación era xusta e sentida por todos os pobos da comarca. Para iso creouse unha comisión de propaganda que conseguiu que durante aquel verán do ’79 a Ponte da Illa e as actividades que se desenvolveron en torno a esa reivindicación, empezando polo slogan “A ponte unha chave para seis mil presos” que se popularizou en todas partes, pois en aquel verán non saía ninguén da Arousa sen portar unha prenda co reclamo. Os medios de comunicación tanto de Galicia como do resto do estado fixéronse eco da perentoria necesidade que tiña a Illa de unha ponte..

Esta comisión formada maioritariamente pola mocidade que se integraba na Asociación Cultural Dorna foi a verdadeira alma da campaña: Aportaban ideas e traballaban organizando actos, pintando os muros, visitando xornais e xornalistas, entrevistándose con xente da cultura e do espectáculo...

A FESTA DA PONTE

O Grupo Milladoiro compuxo para a festa a peza Polca da Arousa

O domingo día 29 de Xullo de 1.979, desde moi cedo o peirao de Vilanova está cheo de xente que se arremuíña en torno as dúas motoras e o transbordador (A Barcaza) para ver de conseguir descubrir a Illa de Arousa. Máis de seis mil persoas chegaron ó Cabodeiro procedentes dos máis distintos pobos e aldeas de toda Galicia. A maioría era a primeira vez que pisaban a cuberta de un barco. ¿Cal era o motivo deste singular cruceiro? A eficacia dun slogan e un programa de festexos que convocaba os principais grupos de folk e rock de Galicia. Dende as nove e media da mañá ata altas horas da madrugada houbo festa rachada no recinto do Colexio Público. A esta festa tamén asistiron as principais autoridades políticas de Galicia: O secretario da incipiente Xunta de Galicia, o gobernador Civil, o Delegado de Obras Públicas, varios deputados, todos os alcaldes da comarca, coa excepción do de Cesures, que se foi cabreado porque un policía local o tratou de malos modos cando intentaba o imposible de conseguir, un sitio para aparcar en Vilanova...

Colocación primeira pedra, tres anos despois

"FINEZZA"

2009-07-10T02:15:00.000-07:00

Os Italianos teñen unha palabra dificil de traducir, "finezza", que ten que ver con sutileza, aguda intelixencia, crítica con elegancia...

Esta é, o meu xuizo, o calificativo que se merece a pancarta que figura no lugar do que foi a fonte do Charco.

Sei que hai motivos tantos para a crítica, como para a xustificación.

Unha fonte no medio da praza como peden os veciños, para a súa utilización é invíable: é un perigo para o tránsito e non ten obxecto habendo traída de auga pública.

Unha fonte decorativa en memoria do antigo pozo do Charco, pode ser unha boa suxerencia que satisfaza a todos.